Παρά τους περιορισμούς, η μελέτη προσφέρει ένα σημαντικό στοιχείο: δείχνει με βιολογικούς δείκτες ότι η νοητική εμπειρία και η σωματική λειτουργία είναι στενά συνδεδεμένες.
Μια εβδομάδα διαλογισμός και πρακτικές νου-σώματος ίσως κάνουν περισσότερα από το να προσφέρουν απλή χαλάρωση. Σύμφωνα με νέα μελέτη από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Σαν Ντιέγκο, μπορεί να προκαλέσει μετρήσιμες αλλαγές τόσο στον εγκέφαλο όσο και στο σώμα.
Τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Communications Biology και δείχνουν ότι επαναλαμβανόμενες νοητικές πρακτικές ενεργοποιούν βιολογικούς μηχανισμούς που σχετίζονται με τη νευροπλαστικότητα, το ανοσοποιητικό σύστημα, τον μεταβολισμό και τη φυσική ρύθμιση του πόνου.
Διαλογισμός – Πώς έγινε η μελέτη
Στην έρευνα συμμετείχαν 20 υγιείς ενήλικες, οι οποίοι παρακολούθησαν ένα επταήμερο πρόγραμμα με διαλογισμό, διαλέξεις και ομαδικές δραστηριότητες. Το πρόγραμμα καθοδηγήθηκε από τον Τζο Ντισπένζα (εκπαιδευτικός νευροεπιστημών και συγγραφέας, ΗΠΑ).
Συνολικά, οι συμμετέχοντες αφιέρωσαν περίπου 33 ώρες σε καθοδηγούμενο διαλογισμό. Ορισμένες από τις τεχνικές παρουσιάστηκαν ως «εικονικό φάρμακο ανοιχτής ετικέτας», δηλαδή οι ίδιοι γνώριζαν ότι πρόκειται για τέτοιου τύπου παρεμβάσεις.
Παρά ταύτα, όπως δείχνει η βιβλιογραφία, ακόμη και αυτές οι πρακτικές μπορούν να έχουν πραγματική επίδραση, μέσα από παράγοντες όπως η προσδοκία, η συγκέντρωση και η ομαδική εμπειρία.
Για την καταγραφή των αλλαγών, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν λειτουργική μαγνητική τομογραφία (fMRI) και ανέλυσαν δείγματα αίματος πριν και μετά το πρόγραμμα.
Τι άλλαξε στον εγκέφαλο και το σώμα
Μείωση του «νοητικού θορύβου»
Οι εγκεφαλικές σαρώσεις έδειξαν χαμηλότερη δραστηριότητα σε περιοχές που σχετίζονται με την εσωτερική φλυαρία. Αυτό μεταφράζεται σε πιο «ήσυχη» και αποδοτική λειτουργία του εγκεφάλου.
Ενίσχυση της νευροπλαστικότητας
Τα δείγματα αίματος μετά το πρόγραμμα φάνηκαν να ενισχύουν την ανάπτυξη και τη σύνδεση νευρικών κυττάρων σε εργαστηριακές συνθήκες, ένδειξη αυξημένης ευελιξίας του εγκεφάλου.
Μεταβολικές αλλαγές
Παρατηρήθηκε αύξηση της γλυκολυτικής δραστηριότητας, κάτι που σχετίζεται με καλύτερη προσαρμογή του οργανισμού στις ενεργειακές απαιτήσεις.
Φυσική ανακούφιση από τον πόνο
Τα επίπεδα ενδογενών οπιοειδών, δηλαδή των φυσικών παυσίπονων του σώματος, αυξήθηκαν μετά την παρέμβαση.
Ρύθμιση του ανοσοποιητικού
Το ανοσοποιητικό σύστημα έδειξε πιο ισορροπημένη απόκριση, με ενίσχυση τόσο των φλεγμονωδών όσο και των αντιφλεγμονωδών μηχανισμών.
Διαλογισμός και «αλλαγμένες» καταστάσεις συνείδησης
Οι συμμετέχοντες κατέγραψαν αυξημένα επίπεδα εμπειριών όπως αίσθηση ενότητας, αλλαγή αντίληψης και βαθύτερη επίγνωση.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι τα μοτίβα συνδεσιμότητας του εγκεφάλου που παρατηρήθηκαν, μοιάζουν με εκείνα που έχουν καταγραφεί σε μελέτες με ψυχεδελικές ουσίες.
Ο Χεμάλ Πατέλ (καθηγητής αναισθησιολογίας, Πανεπιστήμιο Καλιφόρνιας στο Σαν Ντιέγκο) ανέφερε ότι οι αλλαγές αυτές δεν περιορίζονται στη χαλάρωση, αλλά σχετίζονται με τον τρόπο που ο εγκέφαλος επεξεργάζεται την πραγματικότητα.
Οι περιορισμοί της έρευνας
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τα αποτελέσματα πρέπει να ερμηνευτούν με προσοχή.
- Το δείγμα ήταν μικρό
- Δεν υπήρχε ομάδα ελέγχου
- Συμμετείχαν μόνο υγιή άτομα
Αυτό σημαίνει ότι δεν μπορεί να αποδειχθεί με βεβαιότητα ότι οι αλλαγές οφείλονται αποκλειστικά στον διαλογισμό ή ότι ισχύουν για όλο τον πληθυσμό.
Τι σημαίνουν τα ευρήματα
Παρά τους περιορισμούς, η μελέτη προσφέρει ένα σημαντικό στοιχείο: δείχνει με βιολογικούς δείκτες ότι η νοητική εμπειρία και η σωματική λειτουργία είναι στενά συνδεδεμένες.
Όπως σημειώνει ο Άλεξ Τζίνιχ-Ντάιαμαντ (διδακτορικός ερευνητής γνωσιακής επιστήμης και αναισθησιολογίας, Πανεπιστήμιο Καλιφόρνιας στο Σαν Ντιέγκο), ο τρόπος που σκεφτόμαστε και εστιάζουμε μπορεί να αφήνει μετρήσιμο αποτύπωμα στον οργανισμό.
Η έρευνα ανοίγει τον δρόμο για νέες προσεγγίσεις στην ευεξία, όπου ο νους και το σώμα αντιμετωπίζονται ως ένα ενιαίο σύστημα.
ΠΗΓΗ: euronews
Φωτογραφία: istock
