Ένα προϊόν που βρίσκεται πλέον σχεδόν παντού –στα σπίτια, στα γραφεία, στα σχολεία και στα νοσοκομεία– έχει βρεθεί στο επίκεντρο προειδοποίησης Βρετανού νευροεπιστήμονα, ο οποίος υποστηρίζει ότι η μακροχρόνια έκθεση σε αυτό μπορεί να επηρεάζει την υγεία.
Πρόκειται για τους λαμπτήρες LED, οι οποίοι έχουν αντικαταστήσει σε μεγάλο βαθμό τους παλαιότερους λαμπτήρες πυρακτώσεως χάρη στη χαμηλότερη κατανάλωση ενέργειας και τη μεγαλύτερη διάρκεια ζωής τους.
Ο Glen Jeffery, καθηγητής Νευροεπιστήμης στο University College London, χαρακτηρίζει το ζήτημα «σαφή και άμεση κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τη δημόσια υγεία» και υποστηρίζει ότι οι επιπτώσεις των LED δεν έχουν συζητηθεί όσο θα έπρεπε. Μάλιστα, παρομοιάζει την κατάσταση με εκείνη του αμιάντου, ο οποίος χρησιμοποιήθηκε ευρέως προτού αποκαλυφθούν οι σοβαροί κίνδυνοι που συνδέονται με την έκθεση σε αυτόν, σύμφωνα με το δημοσίευμα της nypost.
Σύμφωνα με τον Jeffery, το πρόβλημα αφορά κυρίως το μπλε φως μικρού μήκους κύματος που εκπέμπουν ορισμένοι λαμπτήρες LED. Ο ίδιος υποστηρίζει ότι η συγκεκριμένη ακτινοβολία μπορεί να επηρεάζει τα μιτοχόνδρια, τα οργανίδια των κυττάρων που διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην παραγωγή ενέργειας και στη ρύθμιση του μεταβολισμού.
«Τα LED καταστρέφουν τα μιτοχόνδρια και επομένως δεν υπάρχει αμφιβολία ότι επηρεάζεται η συνολική υγεία», ανέφερε ο καθηγητής.
Τι έχουν δείξει οι έρευνες
Ορισμένες μελέτες έχουν καταγράψει επιδράσεις της έκθεσης σε μπλε φως σε πειραματόζωα. Σε μία από αυτές, η καθημερινή έκθεση σε φως μικρού μήκους κύματος συνδέθηκε με περίπου 50% μείωση σε δείκτες μιτοχονδριακής δραστηριότητας σε ποντίκια. Άλλη έρευνα διαπίστωσε μεταβολές στη δραστηριότητα, τον μεταβολισμό και τη λειτουργία του ήπατος ποντικών που εκτέθηκαν σε LED με αυξημένο μπλε φως.
Τα μιτοχόνδρια θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικά για την παραγωγή ενέργειας και τη λειτουργία του μεταβολισμού, ενώ η δυσλειτουργία τους έχει συσχετιστεί με τη γήρανση και διάφορες ασθένειες.
Ο Jeffery εκτιμά ότι οι επιδράσεις ενδέχεται να σχετίζονται με αλλαγές στα σήματα που μεταφέρονται σε ολόκληρο τον οργανισμό μέσω του αίματος. Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι τόσο ξεκάθαρη όσο αφήνει να εννοηθεί η συγκεκριμένη προειδοποίηση.
Η επιστημονική επιτροπή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την υγεία, το περιβάλλον και τους αναδυόμενους κινδύνους έχει καταλήξει ότι δεν υπάρχουν στοιχεία που να δείχνουν άμεσες αρνητικές επιπτώσεις των LED στην υγεία του γενικού, υγιούς πληθυσμού όταν χρησιμοποιούνται κανονικά.
Οι ειδικοί αναγνωρίζουν, πάντως, ότι ο τεχνητός φωτισμός μπορεί να προκαλεί προσωρινή ενόχληση στα μάτια και να επηρεάζει τον κύκλο ύπνου και εγρήγορσης. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι απαιτείται περισσότερη έρευνα για να προσδιοριστεί ο ακριβής ρόλος των LED στον κιρκάδιο ρυθμό και αν τυχόν διαταραχές του συνδέονται με μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην υγεία.
Neuroscientist warns common household item is a ‘public health emergency’ on the same level as asbestos https://t.co/0nM8ksWC0Q pic.twitter.com/lAgmRtJRiZ
— New York Post (@nypost) September 22, 2026
Το πείραμα με το κόκκινο φως
Ο Jeffery έχει πραγματοποιήσει και έρευνες σχετικά με την επίδραση διαφορετικών τύπων φωτός στην όραση.
Σε μία μελέτη, ενήλικες εκτέθηκαν για δύο εβδομάδες είτε σε ευρύτερου φάσματος φωτισμό πυρακτώσεως είτε σε τυπικό φωτισμό LED. Η ομάδα που χρησιμοποιούσε τον ευρύτερου φάσματος φωτισμό παρουσίασε βελτίωση στην αντίθεση των χρωμάτων, ενώ αντίστοιχη βελτίωση δεν παρατηρήθηκε στην ομάδα των LED.
Σε άλλη έρευνά του, ο Jeffery διαπίστωσε ότι μόλις τρία λεπτά έκθεσης σε κόκκινο φως μπορούσαν να βελτιώσουν την αντίθεση των χρωμάτων στην όραση.
Ο ίδιος υποστηρίζει, επίσης, ότι το φως μεγάλου μήκους κύματος, όπως το κόκκινο και το εγγύς υπέρυθρο, μπορεί να διεισδύσει βαθύτερα στο ανθρώπινο σώμα.
Ως εκ τούτου, προτείνει την τακτική έκθεση σε φυσικό φως, ιδιαίτερα τις πρωινές και απογευματινές ώρες. Υποστηρίζει, επίσης, ότι σε χώρους όπου είναι εφικτό θα μπορούσαν να χρησιμοποιούνται λαμπτήρες πυρακτώσεως ή αλογόνου, ώστε να υπάρχει φωτισμός ευρύτερου φάσματος.
Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει τεκμηριωθεί ότι η φυσιολογική χρήση λαμπτήρων LED προκαλεί διαβήτη ή άλλες συστηματικές ασθένειες στους ανθρώπους και η σύγκριση με τον αμίαντο αποτελεί άποψη του συγκεκριμένου ερευνητή και όχι επιστημονική συναίνεση.
[penci_related_posts title=”ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ:” number=”8″ style=”grid” align=”none” displayby=”cat” orderby=”random”]
