Κάθε χρόνο, περισσότεροι από 100 εκατομμύρια άνθρωποι βιώνουν το jet lag, που στα ελληνικά αποδίδεται ως χρονική υστέρηση βιολογικού ρολογιού. Πρόκειται για μια προσωρινή διαταραχή ύπνου που εκδηλώνεται όταν τα ταξίδια μεγάλων αποστάσεων διαταράσσουν το «βιολογικό ρολόι» του σώματος, γνωστό ως κιρκαδικό ρυθμό.
Αυτό το χρονοβιολογικό πρόβλημα μπορεί να προκαλέσει ένα ευρύ φάσμα συμπτωμάτων καθώς το σώμα προσπαθεί να προσαρμοστεί στη νέα ώρα, όπως διαταραχή ύπνου, θόλωση του εγκεφάλου, πονοκεφάλους, ακραία κόπωση, αλλαγές στη διάθεση και δυσφορία. Ιάπωνες επιστήμονες δημιούργησαν ένα φάρμακο που μπορεί να «επαναφέρει» το βιολογικό ρολόι στην κανονική ώρα, μειώνοντας δραματικά τον χρόνο αποκατάστασης από το jet lag. Τα πειράματα σε ποντίκια που έγιναν είχαν θετικά αποτελέσματα, κάτι που μπορεί να αποδειχθεί ελπιδοφόρο και για τους ανθρώπους.
Μια τέτοια θεραπεία θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα για τους συχνούς ταξιδιώτες μεγάλων αποστάσεων και για τους ανθρώπους που εργάζονται νυχτερινές βάρδιες ή εναλλασσόμενα ωράρια, οι οποίοι συχνά υποφέρουν από μια χρόνια μορφή jet lag λόγω των απορυθμισμένων κύκλων ύπνου-αφύπνισης. Στη μελέτη, οι ερευνητές εξήγησαν ότι το νέο φάρμακο δρα ενεργοποιώντας ένα βασικό γονίδιο του βιολογικού ρολογιού, γνωστό ως Per1. Το αποτέλεσμα είναι μια χρονική μετατόπιση του κιρκαδικού ρυθμού προς τα εμπρός, όχι μόνο στο «εσωτερικό ρολόι» του εγκεφάλου, αλλά και στα χιλιάδες «περιφερειακά ρολόγια» που βρίσκονται σχεδόν σε κάθε κύτταρο, ιστό και όργανο του σώματος. Αυτά τα «περιφερειακά ρολόγια» ρυθμίζουν τα πάντα, από τον μεταβολισμό και τους κύκλους ύπνου έως τις ορμόνες, την κυτταρική λειτουργία, τις καθημερινές διακυμάνσεις στη θερμοκρασία του σώματος και την αρτηριακή πίεση.
Όταν δοκιμάστηκε σε ποντίκια, μια εφάπαξ δόση του φαρμάκου που τους χορηγήθηκε από το στόμα, επαναπροσάρμοσε τους κιρκαδικούς ρυθμούς σε μόλις τέσσερις ημέρες. Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η ανακάλυψη των επιστημόνων μπορεί να χρησιμεύσει ως ένα πρωτότυπο «έξυπνο φάρμακο» για τη διαχείριση του jet lag ή της εργασίας με κυλιόμενες βάρδιες. Αυτό θα μπορούσε να είναι ιδιαίτερα χρήσιμο για ταξίδια μεγάλων αποστάσεων προς ανατολάς, όπου το jet lag είναι πιο έντονο από το jet lag σε ταξίδια προς δυσμάς.
Οι ερευνητές σκοπεύουν να διερευνήσουν την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα του νέου φαρμάκου σε περαιτέρω μελέτες σε ζώα και ανθρώπους. Το jet lag είναι συνήθως βραχύβιο και υποχωρεί μέσα σε λίγες ημέρες μόλις προσαρμοστεί ο κιρκαδικός ρυθμός του σώματος. Ωστόσο, μελέτες έχουν δείξει ότι ο φόβος ή η προσμονή της δυσφορίας που επιφέρει το jet lag μπορεί να κάνει τους ανθρώπους να αποφεύγουν τα ταξίδια, ιδιαίτερα σε μακρινούς προορισμούς, όπως αναφέρει δημοσίευμα της εφημερίδας New York Post.
[penci_related_posts title=”ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ:” number=”8″ style=”grid” align=”none” displayby=”cat” orderby=”random”]
