Ο καρκίνος δεν είναι μόνο θέμα τρόπου ζωής: Τι δείχνει μελέτη για τον γάμο και την εργένικη ζωή

Date:

Η υγεία δεν καθορίζεται μόνο από το σώμα, αλλά και από το κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο ζούμε, λένε οι ειδικοί.

Είναι καλά τεκμηριωμένο ότι ο καρκίνος σχετίζεται άμεσα με συνήθειες του τρόπου ζωής, όπως το κάπνισμα, η διατροφή, η άσκηση και το αν κάνουμε ή όχι προληπτικές εξετάσεις. Ωστόσο ρόλο ως φαίνεται παίζει  και η οικογενειακή κατάσταση.

Αυτό είναι το αποτέλεσμα μιας νέας, μεγάλης πληθυσμιακής μελέτης στις ΗΠΑ, που συνέκρινε τα περιστατικά καρκίνου σε παντρεμένους και ανύπανδρους ενήλικες. Όπως έδειξε, το αν κάποιος έχει παντρευτεί ή όχι ίσως συνδέεται ουσιαστικά με τη συχνότητα εμφάνισης καρκίνου.

Το εύρημα αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι ο γάμος «προστατεύει» μαγικά από τον καρκίνο, σπεύδουν να διευκρινίσουν η παθολόγος Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, καθηγήτρια Θεραπευτικής, Επιδημιολογίας & Προληπτικής Ιατρικής ΕΚΠΑ στο Νοσοκομείο Αλεξάνδρα, η βιολόγος Αλεξάνδρα Σταυροπούλου και ο καθηγητής Θεραπευτικής, Ογκολογίας & Αιματολογίας Θάνος Δημόπουλος, διευθυντής Θεραπευτικής Κλινικής στο Νοσοκομείο Αλεξάνδρα, τ. Πρύτανης ΕΚΠΑ.

Σημαίνει ότι η οικογενειακή κατάσταση μπορεί να λειτουργεί ως ένας ισχυρός κοινωνικός δείκτης, πίσω από τον οποίο κρύβονται συνήθειες, δίκτυα στήριξης, οικονομικές συνθήκες και πρόσβαση στην πρόληψη.

Η νέα μελέτη δημοσιεύθηκε στην ιατρική επιθεώρηση Cancer Research Communication. Βασίσθηκε σε δεδομένα της περιόδου 2015-2022 που αφορούσαν ασθενείς με καρκίνο ηλικίας 30 ετών και άνω. Συνολικώς, επρόκειτο για 4,2 εκατομμύρια ασθενείς που έπασχαν από ποικίλες μορφές της νόσου,  όπως ο καρκίνος του ήπατος, ο καρκίνος του προστάτη ή του πνεύμονα, ακόμα και του θυρεοειδούς ή της μήτρας.

Οι ερευνητές συνέκριναν τη συχνότητα εμφάνισης καρκίνου μεταξύ όσων δεν είχαν παντρευτεί ποτέ και όσων είχαν παντρευτεί, ακόμη κι αν στο μεταξύ είχαν χωρίσει ή χηρέψει.

«Πρόκειται για μία από τις πιο εκτεταμένες αναλύσεις που έχουν γίνει πάνω στο ζήτημα», τονίζουν οι τρεις Έλληνες επιστήμονες.

Διαβάστε ακόμα Τα καλά του γάμου: Οι παντρεμένοι έχουν μικρότερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου, δείχνει νέα μελέτη

Τα ευρήματα

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι άνθρωποι που δεν είχαν παντρευτεί ποτέ εμφάνιζαν υψηλότερη συχνότητα καρκίνου σχεδόν σε όλες τις μεγάλες κατηγορίες της νόσου.

Στην πραγματικότητα, στους ανύπανδρους άνδρες η επίπτωση ήταν κατά 68% υψηλότερη σε σύγκριση με εκείνην στους παντρεμένους. Στις ανύπανδρες γυναίκες ήταν κατά 85% υψηλότερη.

Η τάση αυτή δεν εμφανίστηκε σε μία συγκεκριμένη ομάδα. Παρατηρήθηκε σε διαφορετικές φυλετικές και εθνοτικές κατηγορίες, σε πολλά είδη καρκίνου και σε πολλές ηλικίες.

Μάλιστα οι διαφορές γίνονταν εντονότερες όσο αυξανόταν η ηλικία. Το γεγονός αυτό υποδηλώνει ότι οι συνέπειες κοινωνικών και συμπεριφορικών παραγόντων μπορεί να συσσωρεύονται στη διάρκεια της ζωής.

Η μελέτη έδειξε ακόμα ότι στους άνδρες η μεγαλύτερη διαφορά καταγράφηκε στον καρκίνο του πρωκτού. Στις γυναίκες ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας παρουσίασε πολύ υψηλότερη συχνότητα σε όσες ήταν ανύπανδρες. Μεγάλες διαφορές βρέθηκαν επίσης σε γυναικολογικούς καρκίνους, καθώς και σε καρκίνους που σχετίζονται με:

  • Τις λοιμώξεις
  • Το κάπνισμα
  • Την κατανάλωση αλκοόλ

Αντιθέτως, οι διαφορές ήταν πιο περιορισμένες σε κακοήθεις νεοπλασίες όπως:

  • Ο καρκίνος του θυρεοειδούς
  • Ο καρκίνος του προστάτη
  • Σε μικρότερο βαθμό ο καρκίνος του μαστού

Πλέγμα πλεονεκτημάτων

Όλ’ αυτά όμως δεν σημαίνουν πως ο γάμος προκαλεί χαμηλότερο κίνδυνο καρκίνου. Είναι όμως πιθανό να συνοψίζει ένα πλέγμα από πλεονεκτήματα και εμπειρίες ζωής.

Ένας άνθρωπος που είναι παντρεμένος είναι πιθανό να έχει πιο σταθερή καθημερινότητα, λιγότερες επικίνδυνες συμπεριφορές, καλύτερη ψυχολογική στήριξη, μεγαλύτερη οικονομική ασφάλεια και συχνότερη επαφή με τις υπηρεσίες υγείας.

Ένας/μία σύντροφος μπορεί να ενθαρρύνει τις προληπτικές εξετάσεις. Μπορεί ακόμα να επιμείνει σε έναν έλεγχο που αναβάλλεται ή να συμβάλλει στην έγκαιρη αναζήτηση ιατρικής βοήθειας. Όλα αυτά δεν είναι ασήμαντα. Αντιθέτως, αποτελούν τις καθημερινές παραμέτρους οι οποίες, σε βάθος χρόνου, επηρεάζουν την υγεία.

Η μελέτη φέρνει στο φως και σημαντικές διαφοροποιήσεις ανάμεσα σε επιμέρους πληθυσμιακές ομάδες. Ο καρκίνος ήταν γενικώς συχνότερος στους μαύρους άνδρες που δεν είχαν παντρευτεί ποτέ. Ωστόσο, ανάμεσα στους άνδρες που είχαν υπάρξει παντρεμένοι, οι μαύροι άνδρες εμφάνιζαν χαμηλότερα ποσοστά καρκίνου από τους λευκούς άνδρες.

Το εύρημα αυτό δείχνει ότι η οικογενειακή κατάσταση διαπλέκεται με παράγοντες όπως:

  • Η φτώχεια
  • Ο αποκλεισμός
  • Ο ρατσισμός
  • Η ανισότητα στην πρόσβαση σε σταθερές σχέσεις και σε πόρους

Με άλλα λόγια, το «ποιος παντρεύεται» και το «ποιος μένει εκτός γάμου» επηρεάζεται από ευρύτερες κοινωνικές συνθήκες, υπογραμμίζουν οι ειδικοί.

Δεν αποτυπώνει την ποιότητα της σχέσης

Στις γυναίκες, η εικόνα ήταν επίσης ισχυρή, και μάλιστα πιο σταθερή ανάμεσα στις διαφορετικές φυλετικές και εθνοτικές ομάδες. Αυτό αμφισβητεί τη συνηθισμένη αντίληψη ότι ο γάμος προσφέρει υγειονομικά οφέλη κυρίως στους άνδρες.

Στην προκειμένη περίπτωση, η μελέτη δείχνει ότι η μη ύπαρξη γάμου ως εμπειρίας ζωής σχετίζεται με αυξημένη επίπτωση καρκίνου και στις γυναίκες, ίσως μέσω διαφορετικών αλλά εξίσου σημαντικών μηχανισμών, όπως:

  • Οι αναπαραγωγικές επιλογές
  • Η καθυστέρηση ή αποφυγή της τεκνοποίησης
  • Η διαφορά στην προληπτική φροντίδα
  • Η αθροιστική κοινωνική επιβάρυνση

«Φυσικά, η επίσημη οικογενειακή κατάσταση δεν αποτυπώνει την ποιότητα μιας σχέσης. Ούτε κατα- τη συγκατοίκηση, τη συναισθηματική στήριξη ή τη σταθερότητα μιας συντροφικής ζωής», επισημαίνουν οι ειδικοί.

Κάποιος μπορεί να μην έχει παντρευτεί ποτέ, αλλά να ζει σε μια μακρόχρονη, υποστηρικτική σχέση. Και κάποιος άλλος μπορεί να είναι παντρεμένος αλλά να ζει μέσα σε ένταση, απομόνωση ή ακόμη και κακοποίηση.

Επιπλέον, οι ερευνητές δεν διέθεταν ατομικά στοιχεία για εισόδημα, εκπαίδευση, αριθμό παιδιών ή επιμέρους συμπεριφορές υγείας, ώστε να εξηγήσουν ακριβώς ποιο μέρος της διαφοράς οφείλεται σε ποιους μηχανισμούς. Γι’ αυτό και το σωστό συμπέρασμα δεν είναι ότι «ο γάμος προλαμβάνει τον καρκίνο», αλλά ότι η οικογενειακή κατάσταση λειτουργεί ως καθρέφτης βαθύτερων κοινωνικών και συμπεριφορικών ανισοτήτων.

«Το σημαντικό μήνυμα είναι ότι η υγεία δεν καθορίζεται μόνο από το σώμα, αλλά και από το κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο ζούμε. Η μοναξιά, η οικονομική ανασφάλεια, η έλλειψη στήριξης και η χαλαρότερη σχέση με την πρόληψη μπορεί να αφήνουν βαθύ αποτύπωμα στον κίνδυνο καρκίνου», καταλήγουν οι επιστήμονες.

Φωτογραφία: iStock

Share post:

Subscribe

Popular

More like this
Related

Χειμερινή κόπωση: Πώς επηρεάζουν το σώμα και την ψυχολογία οι χαμηλές θερμοκρασίες

Νιώθετε μόνιμη κούραση τώρα τον χειμώνα; Οι απλές συνήθειες που θα σας βοηθήσουν να ανακτήσετε την ενέργειά σας. Καθώς η θερμοκρασία τώρα τον χειμώνα πέφτει και οι ώρες ηλιοφάνειας μειώνονται, πολλοί άνθρωποι παρατηρούν ότι δυσκολεύονται  να ξυπνήσουν το πρωί, νιώθουν υπνηλία και κόπωση κατά τη διάρκεια της ημέρας και έχουν λιγότερη ενέργεια. Δεν πρόκειται, όμως

Νύχια: Τι δείχνουν τα λευκά σημάδια, τα βαθουλώματα και η σκούρα γραμμή – Η παγίδα της αυτοδιάγνωσης

Ένα κιτρινισμένο νύχι μπορεί να μοιάζει με μυκητίαση, ενώ μια νέα σκούρα γραμμή θέλει έγκαιρο έλεγχο. Ο δερματολόγος Χρήστος Στάμου εξηγεί τέσσερις αλλαγές που αξίζει να προσέξεις Συνήθως προσέχουμε τα νύχια μας όταν τα κόβουμε ή τα βάφουμε. Τότε μπορεί να παρατηρήσουμε μια γραμμή που δεν υπήρχε πριν, μια αλλαγή στο χρώμα ή μια επιφάνεια

Γυμναστική στο σπίτι Vs παραδοσιακό γυμναστήριο: Η ιδανική επιλογή εξαρτάται από το στόχο σας

Η καλύτερη γυμναστική για εσάς είναι εκείνη που μπορείτε να ακολουθήσετε συστηματικά, με ασφάλεια και ευχαρίστηση. Η γυμναστική αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες για τη διατήρηση της καλής σωματικής και ψυχικής υγείας. Ωστόσο, καθώς οι δυνατότητες προπόνησης εξελίσσονται, όλο και περισσότεροι άνθρωποι αναρωτιούνται εάν είναι προτιμότερο να γυμνάζονται με προσωπικό γυμναστή στο γυμναστήριο ή

Πνευμονία, ΧΑΠ, γρίπη, άσθμα: Τα νοσήματα του αναπνευστικού «θερίζουν» την Ευρώπη

Σχεδόν 5,5 εκατομμύρια νοσηλείες και πάνω από 380.000 θάνατοι καταγράφονται ετησίως στην ΕΕ. Βαρύ τίμημα πληρώνει η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) στις παθήσεις του αναπνευστικού συστήματος, οι οποίες ευθύνονται κάθε χρόνο για εκατομμύρια νοσηλείες και εκατοντάδες χιλιάδες θανάτους. Νέα δεδομένα της Ευρωπαϊκής Στατιστικής Αρχές (Eurostat) αποκαλύπτουν ότι το 2023 εισήχθησαν στα νοσοκομεία για νοσηλεία με αναπνευστικές

Μικροβιακή αντοχή – Έως 39 εκατ. θάνατοι σε 25 χρόνια, προειδοποιεί ο ΠΟΥ

Λοιμώξεις που δεν υποχωρούν με τις διαθέσιμες θεραπείες μπορούν να κάνουν πιο επικίνδυνους ακόμη και τους τοκετούς και τις επεμβάσεις ρουτίνας. Περίπου 39 εκατομμύρια άνθρωποι θα μπορούσαν να χάσουν τη ζωή τους παγκοσμίως μέσα σε 25 χρόνια εξαιτίας λοιμώξεων από βακτήρια ανθεκτικά στα αντιβιοτικά, εάν συνεχιστεί η σημερινή τάση. Την εκτίμηση έδωσε ο Παγκόσμιος Οργανισμός

Τεχνητή νοημοσύνη: Τα νέα μοντέλα AI ξεπερνούν σε ευφυΐα ακόμη και κορυφαίους επιστήμονες

Τι υποστήριξε ο διευθύνων σύμβουλος της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, μιλώντας σε ενεργειακό συνέδριο στο Άμπου Ντάμπι. Η τεχνητή νοημοσύνη εισέρχεται σε μια νέα εποχή, με τις δυνατότητές της να πλησιάζουν και σε ορισμένους τομείς να ξεπερνούν τις ανθρώπινες επιστημονικές επιδόσεις. Αυτό υποστήριξε ο διευθύνων σύμβουλος της OpenAI, Σαμ Άλτμαν, μιλώντας πρόσφατα σε ενεργειακό συνέδριο στο

Αλτσχάιμερ: Το σχήμα του εγκεφάλου στο επίκεντρο μιας νέας επιστημονικής θεωρίας

Νέα μελέτη διαπιστώνει μια απρόσμενη σύνδεση ανάμεσα στο σχήμα του εγκεφάλου και τη νόσο Αλτσχάιμερ Γιατί η νόσος Αλτσχάιμερ προσβάλλει συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου, ενώ άλλες παραμένουν σχετικά ανεπηρέαστες; Το ερώτημα αυτό παραμένει ένα από τα σημαντικότερα άλυτα ζητήματα της νευροεπιστήμης. Μια νέα επιστημονική μελέτη θέλησε να διερευνήσει κατά πόσο η ανατομία του εγκεφάλου και οι

Παπούτσια μέσα στο σπίτι: Ειδικοί αποκαλύπτουν τους κινδύνους που κρύβονται στις σόλες

Πώς επηρεάζουν τα παπούτσια την καθαριότητα και την υγιεινή του σπιτιού. Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο. Η συνήθεια να περπατάμε με τα παπούτσια μέσα στο σπίτι ενδέχεται να επηρεάζει την υγιεινή του χώρου και να αυξάνει την έκθεσή μας σε μικροοργανισμούς και περιβαλλοντικούς ρύπους. Σύμφωνα με μελέτες, οι σόλες των παπουτσιών έρχονται καθημερινά σε επαφή με πεζοδρόμια

10 νεκροί από ιλαρά εφέτος στις ΗΠΑ – Η χειρότερη επιδημική έξαρση των τελευταίων 35 ετών

Η νόσος είχε εκριζωθεί από τις ΗΠΑ το 2000, αλλά πλέον είναι πάλι ενδημική. Πάνω από 5.400 τα κρούσματα. Δραματική είναι πλέον η κατάσταση με την ιλαρά στις ΗΠΑ, όπου ο αναίτιος φόβος για τα εμβόλια έχει αφήσει ακάλυπτα τα παιδιά εναντίον της. Τα κρούσματα εφέτος ξεπέρασαν τα 5.400, με περισσότερους από έναν στους δέκα

Λιπώδες ήπαρ: Τι είναι η «πλανητική δίαιτα» που μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης έως και 39%

Η στενή σύνδεση ανάμεσα στην ποιότητα της διατροφής και τη μεταβολική υγεία. Όσπρια, φρούτα και λαχανικά στο μικροσκόπιο νέας έρευνας. Η πλανητική δίαιτα, ένα μοντέλο διατροφής που έχει σχεδιαστεί για να προστατεύει τόσο την ανθρώπινη υγεία όσο και την υγεία του πλανήτη ενδέχεται να συμβάλλει και στην πρόληψη του λιπώδους ήπατος. Μια νέα μεγάλη μελέτη

Μεσογειακό bowl με φαλάφελ, τραγανά λαχανικά και σος ταχινιού

ΥΛΙΚΑ 150 γρ. πράσινα φύλλα μαρουλιού, 1 συσκευασία GardenFresh Lettuce Leafs 250 γρ. ντοματίνια, 1 συσκευασία GardenFresh Cyprus Cherry Tomatoes 150 γρ. τριμμένο καρότο, από 1 συσκευασία GardenFresh Carrot Shredded 1 μέτριο αγγούρι, κομμένο σε λεπτές φέτες 1 μικρό κόκκινο κρεμμύδι, κομμένο σε λεπτές ροδέλες 100 γρ. μαγειρεμένα ρεβίθια 50 γρ. μαύρες ελιές χωρίς κουκούτσι

Κρεμώδης σούπα με νιόκι, σπανάκι και παρμεζάνα

ΥΛΙΚΑ 500 γρ. νιόκι πατάτας 150 γρ. φρέσκο baby σπανάκι, 1 συσκευασία GardenFresh Baby Spinach 1 μέτριο καρότο, κομμένο σε μικρούς κύβους 1 μικρό κρεμμύδι, ψιλοκομμένο 1 μικρό πράσο, το λευκό μέρος, ψιλοκομμένο 2 σκελίδες σκόρδο, ψιλοκομμένες 1 λίτρο ζωμό λαχανικών ή κοτόπουλου 200 ml κρέμα γάλακτος 100 γρ. τυρί κρέμα 50 γρ. παρμεζάνα, τριμμένη