Τι ανακάλυψαν αναλύοντας δείγματα παγκρέατος από εκατοντάδες ασθενείς με και χωρίς τη νόσο.
Ο διαβήτης τύπου 1 είναι πιο σοβαρός και επιθετικός όταν εκδηλώνεται στα μικρά παιδιά και οι επιστήμονες πιστεύουν ότι ανακάλυψαν επιτέλους το γιατί.
Το κλειδί είναι οι επιπτώσεις από την επίθεση του ανοσοποιητικού στα β-κύτταρα του παγκρέατος, τα οποία παράγουν την ινσουλίνη. Η ινσουλίνη είναι η ορμόνη που ρυθμίζει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Ο διαβήτης τύπου 1 είναι αυτοάνοση ασθένεια, δηλαδή προκαλείται από το ίδιο το ανοσοποιητικό των ασθενών. Αυτό που ανακάλυψαν οι επιστήμονες είναι ότι το αναπτυσσόμενο πάγκρεας των παιδιών, ηλικίας κυρίως κάτω των 7 ετών, είναι πολύ ευάλωτο στις επιθέσεις του ανοσοποιητικού.
Γι’ αυτό τον λόγο αναπτύσσει περισσότερες βλάβες και πιο γρήγορα, με συνέπεια ο διαβήτης να είναι πιο σοβαρός και πιο επιθετικός.
Αντιθέτως, όταν ο διαβήτης τύπου 1 εκδηλώνεται σε παιδιά μεγαλύτερης ηλικίας ή σε εφήβους, συνήθως είναι ηπιότερος.
Τα ευρήματα
Η νέα μελέτη δημοσιεύθηκε στην ιατρική επιθεώρηση Science Advances. Οι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Exeter εξέτασαν δείγματα παγκρέατος από 250 δότες.
Οι ερευνητές εξέτασαν τον τρόπο ανάπτυξης των β-κυττάρων στους πάσχοντες από διαβήτη τύπου 1 και σε δότες χωρίς διαβήτη. Όπως ανακάλυψαν, νωρίς στη ζωή τα κύτταρα αυτά είναι μεμονωμένα ή σχηματίζουν μικρές συστάδες. Καθώς μεγαλώνουμε, όμως, συγκεντρώνονται σε μεγαλύτερες ομάδες που είναι γνωστές ως νησίδια του Langerhans.
Όταν στον τύπου 1 διαβήτη το ανοσοποιητικό στρέφεται εναντίον των β-κυττάρων, η έκβαση εξαρτάται από το στάδιο της ανάπτυξής τους. Τα μεμονωμένα κύτταρα και οι πρώιμες μικρές συστάδες καταστρέφονται ολοσχερώς και δεν έχουν ποτέ την ευκαιρία να ωριμάσουν. Έτσι, ο οργανισμός δεν παράγει καθόλου ινσουλίνη.
Αντιθέτως, τα νησίδια του Langerhans είναι πιο ανθεκτικά, επιτρέποντας στον οργανισμό των ασθενών να παράγουν έστω και λίγη από την ορμόνη. Η παρουσία της έχει ως αποτέλεσμα ο διαβήτης τύπου 1 να είναι ηπιότερος.
Η νέα μελέτη έδειξε ακόμα ότι το πάγκρεας αναπτύσσεται αδιάκοπα κατά τα πρώτα 30 χρόνια της ζωής. Ύστερα το βάρος του παραμένει σχετικά σταθερό.
Ανοίγουν νέες δυνατότητες
«Νομίζω ότι αυτό είναι ένα πραγματικά σημαντικό εύρημα για την συγκεκριμένη μορφή της νόσου. Ρίχνει φως στο μυστήριο της ιδιαίτερης επιθετικότητας που έχει στις ηλικίες κάτω των 7 ετών», δήλωσε η επιβλέπουσα ερευνήτρια Dr. Sarah Richardson, καθηγήτρια Κυτταρικής Βιοϊατρικής στο Πανεπιστήμιο του Exeter.
Όπως εξήγησε, με βάση αυτή την ανακάλυψη διαφαίνεται η πιθανότητα να ελέγχονται προληπτικά τα υγιή παιδιά για τη νόσο. Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθούν φάρμακα ανοσοθεραπείας, τα οποία θα καθυστερούν την έναρξη του διαβήτη.
Ήδη ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA) εξέδωσε θετική γνωμοδότηση για την έγκριση της πρώτης ανοσοθεραπείας που επιβραδύνει την εξέλιξη της νόσου σε ενήλικες και σε παιδιά ηλικίας 8 ετών και άνω. Η θεραπεία είναι το φάρμακο τεπλιζουμάμπη (teplizumab) που δείχνει να διπλασιάζει το χρονικό διάστημα έως ότου αναπτυχθεί πλήρως ο τύπου 1 διαβήτης.
Φωτογραφία: iStock
