Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι η παρατεταμένη χρήση ορισμένων φαρμάκων με προγεσταγόνο συνδέθηκε με μεγαλύτερο κίνδυνο μηνιγγιώματος
Εκατομμύρια γυναίκες σε όλο τον κόσμο, που χρησιμοποιούν ορμονικά φάρμακα για αντισύλληψη και για τη διαχείριση παθήσεων όπως η ενδομητρίωση, μπορεί να διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο σπάνιων, αλλά καλοήθων συνήθως, όγκων στον εγκέφαλο, λένε οι ερευνητές.
Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι η παρατεταμένη χρήση ορισμένων φαρμάκων με προγεσταγόνο συνδέθηκε με μεγαλύτερο κίνδυνο μηνιγγιώματος, που είναι όγκοι (συνήθως μη καρκινικοί) που σχηματίζονται στους ιστούς γύρω από τον εγκέφαλο.
Ωστόσο, ενώ ο κίνδυνος μηνιγγιώματος ήταν υψηλότερος στις γυναίκες που έπαιρναν τα φάρμακα για περισσότερο από έναν χρόνο, κορυφαίος ειδικός ανέφερε ότι το εύρημα δεν πρέπει να προκαλεί ανησυχία, επειδή ο αυξημένος κίνδυνος παραμένει «εξαιρετικά μικρός».
Τα προγεσταγόνα είναι παρόμοια με τη φυσική ορμόνη προγεστερόνη. Χρησιμοποιούνται σε αντισυλληπτικά, για γυναικολογικές παθήσεις όπως η ενδομητρίωση και το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών και σε θεραπείες ορμονικής υποκατάστασης κατά την εμμηνόπαυση.
Ορισμένα προγεσταγόνα υψηλής δόσης είναι ήδη γνωστό ότι αυξάνουν τον κίνδυνο μηνιγγιώματος, αλλά στην τελευταία μελέτη που δημοσιεύτηκε στο BMJ, ερευνητές του γαλλικού Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων και Ασφάλειας Προϊόντων Υγείας διερεύνησαν οκτώ πιο συχνά χρησιμοποιούμενες μορφές της ορμόνης.
Τα περισσότερα μηνιγγιώματα δεν είναι συνήθως καρκινικά και αναπτύσσονται αργά, αλλά επειδή μπορούν να ασκήσουν πίεση στον εγκέφαλο χρειάζονται συχνά χειρουργική αφαίρεση. Οι όγκοι σπάνια είναι απειλητικοί για τη ζωή, αλλά η χειρουργική επέμβαση εγκυμονεί κινδύνους, κυρίως για τις δομές του εγκεφάλου που βρίσκονται κοντά στους όγκους.
Χρησιμοποιώντας δεδομένα από το γαλλικό εθνικό σύστημα υγειονομικής περίθαλψης, οι ερευνητές εντόπισαν 18.061 γυναίκες, μέσης ηλικίας 58 ετών, που υποβλήθηκαν σε χειρουργική επέμβαση μεταξύ 2009 και 2018 για την αφαίρεση ενδοκρανιακών μηνιγγιωμάτων.
Συγκρίνοντας κάθε περίπτωση με πέντε υγιείς, ταιριαστούς μάρτυρες, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η παρατεταμένη χρήση – δηλαδή περισσότερο από 12 μήνες – τριών προγεσταγόνων συσχετίστηκε με μεγαλύτερο κίνδυνο μηνιγγιώματος που χρειαζόταν χειρουργική επέμβαση.
Δύο από του στόματος χάπια, η μεδρογεστόνη και η προμεγεστόνη, συνδέθηκαν με 4,1 και 2,7 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο για μηνιγγίωμα αντίστοιχα, ενώ η οξική μεδροξυπρογεστερόνη, μια αντισυλληπτική ένεση που πωλείται ως Depo-Provera, συνδέθηκε με 5,6 φορές υψηλότερο κίνδυνο.
Επειδή η μελέτη είναι παρατηρητική, δεν μπορεί να αποδείξει ότι οι ορμόνες προκαλούν τους όγκους.
Δεν βρέθηκε υπερβολικός κίνδυνος για την προγεστερόνη, τη διδρογεστερόνη ή τα ευρέως χρησιμοποιούμενα ορμονικά ενδομήτρια συστήματα.
Σε μια δήλωση, η Pfizer, κατασκευαστής του Depo-Porvera, δήλωσε: «Γνωρίζουμε αυτόν τον πιθανό κίνδυνο που σχετίζεται με τη μακροχρόνια χρήση προγεσταγόνων και, σε συνεργασία με ρυθμιστικούς φορείς, βρισκόμαστε στη διαδικασία ενημέρωσης των ετικετών των προϊόντων και των πληροφοριών των ασθενών στα φυλλάδια με κατάλληλη διατύπωση».
Οι ερευνητές ζητούν περισσότερες μελέτες για την ασφάλεια των ορμονών, ιδιαίτερα της ενέσιμης οξικής μεδροξυπρογεστερόνης. Οι ενέσεις χρησιμοποιούνται σπάνια στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην υπόλοιπη Ευρώπη, αλλά τις λαμβάνουν 74 εκατομμύρια γυναίκες παγκοσμίως, πράγμα που σημαίνει ότι «ο αριθμός των αποδιδόμενων μηνιγγιωμάτων μπορεί να είναι δυνητικά υψηλός», όπως επισημαίνουν.
Ο καθηγητής Paul Pharoah, επιδημιολόγος καρκίνου που πέρασε 20 χρόνια στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ μελετώντας καρκίνους που σχετίζονται με ορμόνες πριν δημιουργήσει εργαστήριο στο νοσοκομείο Cedars-Sinai στην Καλιφόρνια, είπε ότι υπήρχαν πολλοί διαφορετικοί τύποι προγεσταγόνων και δεν βρέθηκε συσχέτιση με το μηνιγγίωμα για αυτά που χρησιμοποιούνται συνήθως στο Ηνωμένο Βασίλειο.
«Οι γυναίκες που λαμβάνουν τα συνήθως χρησιμοποιούμενα αντισυλληπτικά χάπια ή θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης δεν διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για μηνιγγίωμα», δήλωσε ο Pharoah, ο οποίος δεν συμμετείχε στη γαλλική μελέτη. «Είναι σημαντικό οι γυναίκες να μην σταματούν να χρησιμοποιούν τα αντισυλληπτικά τους χάπια χωρίς να συμβουλευτούν τον γιατρό τους», συμπλήρωσε.
Φωτογραφία: iStock
