Ανησυχητικά ευρήματα από νέα μελέτη, που δείχνει ότι πολλοί γιατροί δεν ακολουθούν τις κατευθυντήριες οδηγίες.
Οι γιατροί στην Ελλάδα χορηγούν αντιβιοτικά σε περισσότερους από ένας στους δύο ασθενείς με ιώσεις του αναπνευστικού και μάλιστα για πολλές μέρες, σύμφωνα με μία νέα μελέτη.
Τα αντιβιοτικά καταπολεμούν μόνον βακτήρια και όχι ιούς, αλλά δυστυχώς στη χώρα μας πολλοί τα λαμβάνουν για κάθε βήχα και συνάχι.
Η νέα μελέτη διεξήχθη σε 196 γιατρούς (οι 133 ήταν γενικοί γιατροί) από πέντε ευρωπαϊκές χώρες. Οι χώρες ήταν:
- Γαλλία
- Ελλάδα
- Λιθουανία
- Πολωνία
- Ισπανία
Στη διάρκεια δύο χειμερινών περιόδων (Φεβρουάριος-Απρίλιος 2022 και 2023) οι γιατροί αυτοί έγραψαν 11.270 συνταγές στους ασθενείς τους. Οι 3.835 από αυτές (ποσοστό 34%) αφορούσαν αντιβιοτικά.
Όπως γράφουν οι ερευνητές στην ιατρική επιθεώρηση JAC-Antimicrobial Resistance, τα υψηλότερα ποσοστά συνταγογραφήσεων αφορούσαν:
- Την πνευμονία (χορηγήθηκαν αντιβιοτικά στο 85% των ασθενών)
- Την οξεία μέση ωτίτιδα (σχεδόν 83%)
- Τις παροξύνσεις της χρόνιας αποφρακτικής πνευμονοπάθειας (σχεδόν 78%)
- Την παραρρινοκολπίτιδα ή ιγμορίτιδα (σχεδόν 68%)
- Την οξεία φαρυγγοαμυγδαλίτιδα (σχεδόν 64%)
Αντιβιοτικά χορηγούνταν και στο 47,8% των ασθενών με οξεία βρογχίτιδα. Οι μόνες ιώσεις του αναπνευστικού στις οποίες ήταν χαμηλή η χορήγηση αντιβιοτικών ήταν η γρίπη και η COVID-19.
Το ποσοστό των συνταγογραφήσεων αντιβιοτικών παρουσίαζε μεγάλη διακύμανση μεταξύ των χωρών. Ήταν υψηλότερο στην Ελλάδα με 51,5% και χαμηλότερο στην Ισπανία με 25,7%.
Η διάρκεια της θεραπείας
Η διάρκεια της θεραπείας ήταν κατά μέσον όρο 7,52 ημέρες. Ανά νόσο, όμως, παρουσίαζε σημαντική διακύμανση. Ήταν υψηλότερη για την πνευμονία και την COVID-19 (8 ημέρες η κάθε μία) και χαμηλότερη για τη γρίπη, τη λαρυγγίτιδα και την οξεία βρογχίτιδα (6,3 έως 7 ημέρες).
Η πνευμονία μπορεί να προκληθεί από βακτήρια (οπότε χρειάζεται αντιβιοτικά) ιούς και μύκητες. Η COVID-19 και η γρίπη είναι καθαρά ιογενείς λοιμώξεις. Η πιο συχνή αιτία λαρυγγίτιδας είναι ιογενείς λοιμώξεις. Η οξεία βρογχίτιδα συνήθως οφείλεται σε ιούς. Σποραδικά μπορεί να προκληθεί από βακτήρια, σύμφωνα με την Αμερικανική Πνευμονολογική Εταιρεία (ALA).
Η μέση διάρκεια λήψης των αντιβιοτικών παρουσίαζε διακύμανση από χώρα σε χώρα. Ήταν μεγαλύτερη στην Ελλάδα (8,54 ημέρες) και χαμηλότερη στη Γαλλία (6,53 ημέρες).
Αχρείαστη λήψη
Οι ερευνητές τονίζουν ότι όχι μόνο χορηγούνται αντιβιοτικά για πάρα πολλές ιώσεις, αλλά και για ανησυχητικά πολλές μέρες. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) συνιστά να χορηγούνται μόνο για 5 ημέρες για παθήσεις όπως:
- Η βακτηριακή πνευμονία της κοινότητας (εξωνοσοκομειακή)
- Οι παροξύνσεις της χρόνιας αποφρακτικής πνευμονοπάθειας (ΧΑΠ)
- Η οξεία παραρρινοκολπίτιδα
Ωστόσο η νέα μελέτη έδειξε ότι τα λαμβάνουν ακόμα και για 7 ημέρες ασθενείς με παθήσεις που προκαλούνται μόνο ή συχνότερα από ιούς, για τους οποίους είναι παντελώς άχρηστα.
«Έχει ζωτική σημασία να περιοριστεί η έκθεση των ασθενών στα αντιβιοτικά, όταν έχουν αυτοπεριοριζόμενες και κυρίως ιογενείς αναπνευστικές λοιμώξεις», σημειώνουν οι ερευνητές στο άρθρο τους. Και εξηγούν πως αυτό είναι απαραίτητο «για να αναχαιτιστεί η αντοχή των μικροβίων στα αντιβιοτικά και να περιοριστούν στο ελάχιστο οι ανεπιθύμητες ενέργειες».
Φωτογραφία: iStock
