Το σύνδρομο ανιχνεύεται συνήθως στους νέους (κάτω των 25 ετών) και συχνότερα στις γυναίκες.
Νέα προβλήματα για την ηθοποιό Κριστίνα Άπλγκεϊτ (Christina Applegate), η οποία ταλαιπωρείται εδώ και αρκετά χρόνια από την σκλήρυνση κατά πλάκας. Η 13χρονη κόρη της διαγνώστηκε με σύνδρομο ορθοστατικής ταχυκαρδίας (PoTS), το οποίο αρχικά αποδόθηκε στο άγχος που ένιωθε για την μητέρα της.
Την αποκάλυψη έκανε η ίδια η Σέιντι Γκρέις (Sadie Grace) σε podcast που παρουσίασε χθες μαζί με την μητέρα της. Όπως είπε, έζησε με το σύνδρομο πολύ καιρό πριν μάθει τι έχει. Την περυσινή χρονιά, λ.χ., είχε επισκεφθεί πολλές χώρες την σχολική νοσοκόμα επειδή ένιωθε ότι θα λιποθυμήσει. Εκείνη, όμως, απέδιδε τα συμπτώματά της στο άγχος.
Παρόμοια ήταν η αρχική αντιμετώπιση και από την Κριστίνα Άπλγκεϊτ, η οποία είπε ότι πλέον νιώθει ενοχές γι’ αυτό. Η σωστή διάγνωση έγινε μόνο όταν αρρώστησε μία στενή φίλη της και έκανε τη συσχέτιση με τα συμπτώματα της Σέιντι Γκρέις.
Τι συμβαίνει στους ασθενείς
Τι είναι, όμως, το σύνδρομο ορθοστατικής ταχυκαρδίας και πώς εκδηλώνεται; Όπως εξηγούν ειδικοί από το βρετανικό Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS), είναι μία διαταραχή κατά την οποία αυξάνονται απότομα οι παλμοί της καρδιάς όταν ο ασθενής σηκώνεται από την καθιστή ή ξαπλωτή θέση.
Η διαταραχή μπορεί να βελτιωθεί με ορισμένες αλλαγές στον τρόπο ζωής ή να χρειασθεί φαρμακευτική θεραπεία.
Τι συμπτώματα προκαλεί
Η απότομη και σημαντική αύξηση της καρδιακής συχνότητας προκαλεί διάφορα συμπτώματα, τα οποία υποχωρούν όταν ο ασθενής ξαπλώνει. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται:
- Ζάλη και αστάθεια
- Τάση λιποθυμίας ή και απώλεια των αισθήσεων
- Αίσθημα παλμών («φτερουγίσματα» της καρδιάς)
- Δυσφορία στο στήθος
- Δύσπνοια
- Τρέμουλο και εφίδρωση
Ο ασθενής μπορεί να εκδηλώσει και πρόσθετα συμπτώματα, όπως:
- Γαστρεντερικά ενοχλήματα (π.χ. ναυτία, έμετος, διάρροια, δυσκοιλιότητα, μετεωρισμός, πόνος στην κοιλιά)
- Πονοκέφαλο και προβλήματα οράσεως (π.χ. θολή όραση ή μείωση του οπτικού πεδίου σαν να βλέπει μέσα από τούνελ)
- Μωβ αποχρωματισμό στα άκρα
- Αδυναμία και ακραία κόπωση
- Διαταραγμένο ύπνο
- Προβλήματα με τη σκέψη, τη μνήμη και τη συγκέντρωση της προσοχής (οι ασθενείς αισθάνονται ότι έχουν θολωμένο μυαλό)
Όλ’ αυτά τα συμπτώματα μπορεί βέβαια να έχουν και άλλες αιτίες. Επομένως, δεν πάσχει οπωσδήποτε από το σύνδρομο όποιος τα εκδηλώνει.
Ποιοι κινδυνεύουν
Το σύνδρομο συνήθως διαγιγνώσκεται σε νέους. Οι περισσότεροι ασθενείς έχουν ηλικία κάτω των 25 ετών. Στην συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων είναι γυναίκες.
Που οφείλεται και πως εκδηλώνεται
Η ακριβής αιτία του δεν είναι γνωστή. Το σύνδρομο ορθοστατικής ταχυκαρδίας μπορεί να εκδηλωθεί ξαφνικά ή σταδιακά με την πάροδο του χρόνου. Μερικοί ασθενείς έχουν ήπια συμπτώματα, ενώ σε άλλους πλήττεται σοβαρά η καθημερινή ζωή.
Τα συμπτώματά του μπορεί να είναι χειρότερα το πρωί. Μπορεί επίσης να αλλάζουν από μέρα σε μέρα. Υπάρχουν επίσης παράγοντες που τα επιδεινώνουν όπως:
- Η ζέστη
- Το φαγητό (ιδίως όταν περιέχει επεξεργασμένους υδατάνθρακες όπως το λευκό ψωμί)
- Η ανεπαρκής πρόσληψη υγρών
- Η κατανάλωση αλκοόλ
- Η υπερβολική ακινησία
- Η άσκηση
- Η έμμηνος ρύση
Πώς αντιμετωπίζεται
Στους ασθενείς με σύνδρομο ορθοστατικής ταχυκαρδίας συνιστάται αρχικά να κάνουν κάποιες αλλαγές στον τρόπο ζωής. Πρέπει λ.χ. να τρώνε και να καταναλώνουν υγρά σε τακτά χρονικά διαστήματα. Απαραίτητο είναι ακόμα να θέτουν υπό έλεγχο το στρες τους, καθώς και να περιορίζουν την κατανάλωση καφέ και αλκοόλ.
Ο καρδιολόγος ιατρός μπορεί επίσης να τους χορηγήσει ένα ή περισσότερα φάρμακα. Μπορεί να χρειασθεί λίγος καιρός έως ότου βρουν τι αποδίδει σε αυτούς.
Οι ασθενείς μαθαίνουν επίσης να αντιμετωπίζουν τα συμπτώματα φροντίζοντας, π.χ., να ξαπλώνουν όταν τα νιώθουν. Πρέπει επίσης να σηκώνονται αργά από τη θέση τους και να κοιμούνται με ανυψωμένο το πάνω μέρος του κρεβατιού τους.
Μπορεί επίσης να χρειασθούν κάλτσες διαβαθμισμένης συμπίεσης για να βελτιωθεί η ροή αίματος στο σώμα τους. Πρέπει ακόμα να πίνουν άφθονα υγρά για να είναι καλά ενυδατωμένοι (τα ούρα τους πρέπει να είναι πολύ ανοικτόχρωμα, σχεδόν διαυγή).
Photo by Myung J. Chun / Los Angeles Times via Getty Images
