Οι μισοί θάνατοι από πνευμονία, βρογχιολίτιδα προκαλούνται από ανθεκτικά βακτήρια

Τα ανθεκτικά μικρόβια είναι υπεύθυνα για σχεδόν τους μισούς θανάτους από λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού σε όλο τον κόσμο, ενώ μόλις ο ένας στους τρεις προκαλείται από βακτήρια ευαίσθητα στα υπάρχοντα αντιβιοτικά, σύμφωνα με νέα, παγκόσμια ανάλυση.

Οι θάνατοι από τα ανθεκτικά μικρόβια είναι περισσότεροι στους ασθενείς ηλικίας άνω των 50 ετών. Το πιο ανησυχητικό, όμως, είναι ότι αυξάνονται οι απώλειες από λοιμώξεις ανθεκτικές στα αντιβιοτικά που θεωρούνται ως η έσχατη λύση για την αντιμετώπισή τους.

Οι λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού συστήματος συμπεριλαμβάνουν παθήσεις, όπως η πνευμονία και η βρογχιολίτιδα. Προκαλούνται κυρίως από μικρόβια (ανθεκτικά και μη) και από ιούς.

Στην παρούσα μελέτη εξετάστηκαν οι θάνατοι σε όλο τον κόσμο από το 1990 έως το 2021. Τα ευρήματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν στην ιατρική επιθεώρηση Antimicrobial Resistance & Infection Control.

Τα ευρήματα

Όπως γράφουν οι ερευνητές, το 2021 πέθαναν σε όλο τον κόσμο 3,5 εκατομμύρια ασθενείς από λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού. Τα 2,9 εκατομμύρια εξ αυτών (το 82,2%) οφείλονταν σε λοιμώξεις από βακτήρια. Τα έξι κύρια μικρόβια που τις προκαλούσαν ήταν:

• Ο στρεπτόκοκκος της πνευμονίας
• Ο χρυσίζων σταφυλόκοκκος
• Η κλεμπσιέλλα της πνευμονίας
• Η ψευδομονάδα η πυοκυανική
• Το ακινετοβακτήριο baumannii
• Το κολοβακτηρίδιο e. coli

Αυτά τα έξι βακτήρια ευθύνονταν για περισσότερα από τα δύο τρίτα των θανάτων από λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού.

Συνολικώς, τα ανθεκτικά μικρόβια ευθύνονταν για το 46,1% των θανάτων από λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού. Οι θάνατοι από ευαίσθητα στα αντιβιοτικά βακτήρια ήταν μόλις 17,9%.

Τα βακτήρια αυτά προκάλεσαν απ’ ευθείας κάποιους θανάτους. Σε άλλους, συνέβαλλαν στον θάνατο των ασθενών.

Τα αντιβιοτικά εσχάτου ανάγκης

Η μελέτη έδειξε επίσης ότι αυξάνονται συνεχώς οι θάνατοι από πνευμονία που σχετίζονται με βακτήρια ανθεκτικά στις καρβαπενέμες. Πρόκειται για ένα είδος ισχυρών φαρμάκων τα οποία θεωρούνται ως «αντιβιοτικά εσχάτης ανάγκης» για τις σοβαρές νοσοκομειακές λοιμώξεις. Χορηγούνται όταν όλα τα άλλα αντιβιοτικά έχουν αποτύχει.

Σύμφωνα με τη μελέτη, τέσσερα εκ των έξι προαναφερθέντων βακτηρίων παρουσιάζουν αυξανόμενη αντοχή στις καρβαπενέμες:

• Η κλεμπσιέλλα της πνευμονίας
• Η ψευδομονάδα η πυοκυανική
• Το ακινετοβακτήριο baumannii
• Το κολοβακτηρίδιο e. coli

«Όσο θα υπονομεύεται η αποτελεσματικότητα αυτών των αντιβιοτικών εσχάτης ανάγκης, τόσο θα αυξάνεται ο κίνδυνος ανίατων λοιμώξεων», προειδοποιούν οι ερευνητές.

Τα καλά νέα είναι ότι υπάρχει σημαντική μείωση στα μικρά παιδιά (ηλικίες κάτω των 5 ετών) που υποκύπτουν στις από σοβαρές λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού. Στις ηλικίες 5-49 ετών υπάρχει σταθερότητα, αλλά από τα 50 και πάνω οι θάνατοι αυξάνονται. Τέλος, η θνησιμότητα και τα ανθεκτικά μικρόβια είναι αυξημένα στους άνδρες, έναντι των γυναικών.

Φωτογραφία: iStock