Όλοι ρευόμαστε, ακόμη κι αν προτιμούμε να μη συζητάμε γι’ αυτό. Το ρέψιμο, ή ερυγή στην ιατρική ορολογία, είναι ένας φυσιολογικός μηχανισμός με τον οποίο ο οργανισμός αποβάλλει αέρα από το ανώτερο πεπτικό σύστημα.
Καθώς τρώμε και πίνουμε, καταπίνουμε μικρές ποσότητες αέρα. Ένα μέρος επιστρέφει προς τα πάνω και αποβάλλεται από το στόμα. Το National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK) αναφέρει ότι οι άνθρωποι συνήθως μπορεί να ρεύονται έως και 30 φορές την ημέρα. Επομένως, ο αριθμός από μόνος του δεν λέει όλη την ιστορία.
Πότε το ρέψιμο θεωρείται υπερβολικό;
«Πιστέψτε το ή όχι, το να ρευτείτε έως και 30 φορές την ημέρα είναι απολύτως φυσιολογικό», υποστηρίζει η γαστρεντερολόγος Rosario Ligresti, MD, σημειώνοντας ότι μετά από ένα μεγάλο γεύμα μπορεί να συμβεί αρκετές φορές καθώς αποβάλλεται ο αέρας που κατέβηκε.
Το σημαντικό όριο δεν είναι απαραίτητα αριθμητικό. Όπως επισημαίνει και το NIDDK για τα συμπτώματα από αέρια, το πρόβλημα αρχίζει όταν τα συμπτώματα εμφανίζονται συχνά, ενοχλούν ή επηρεάζουν τις καθημερινές δραστηριότητες.
Ιατρική αξιολόγηση χρειάζεται ιδιαίτερα όταν το επίμονο ρέψιμο συνοδεύεται από ανεξήγητη:
- απώλεια βάρους,
- επίμονη καούρα,
- κοιλιακό πόνο,
- πρώιμο κορεσμό,
- ναυτία ή
- δυσκολία στην κατάποση.
Καταπίνετε περισσότερο αέρα απ’ όσο νομίζετε
Η συχνότερη εξήγηση είναι εξαιρετικά απλή: αέρας. Η αεροφαγία αφορά την υπερβολική κατάποση αέρα:
- τρώγοντας πολύ γρήγορα,
- μιλώντας την ώρα που μασάμε ή
- πίνοντας με καλαμάκι
μπορούμε να αυξήσουμε την ποσότητα που καταπίνουμε.
Το NIDDK επιβεβαιώνει ότι το γρήγορο φαγητό, τα ανθρακούχα ποτά, οι τσίχλες, οι σκληρές καραμέλες και ακόμη και οι οδοντοστοιχίες που δεν εφαρμόζουν καλά μπορούν να αυξήσουν την κατάποση αέρα. Η πρώτη κίνηση, λοιπόν, είναι συχνά η απλούστερη: πιο αργό φαγητό και καλύτερη μάσηση.
Μπορεί να φταίει ένα φάρμακο
Το ρέψιμο μπορεί επίσης να εμφανιστεί ή να επιδεινωθεί μετά την έναρξη ορισμένων φαρμάκων. Ο γαστρεντερολόγος Sameer Berry, MD, αναφέρει ως χαρακτηριστικό παράδειγμα τα φάρμακα που δρουν στο GLP-1. Αυτά μπορούν να επιβραδύνουν τη γαστρική κένωση, με αποτέλεσμα το φαγητό να παραμένει περισσότερο στο στομάχι και να εμφανίζονται γαστρεντερικές ενοχλήσεις.
Αν το έντονο ρέψιμο ξεκίνησε μετά από ένα νέο φάρμακο ή αλλαγή δόσης, χρειάζεται συζήτηση με τον γιατρό και όχι αυθαίρετη διακοπή της θεραπείας. Μικρότερα γεύματα ή διαφορετικός ρυθμός αύξησης της δόσης μπορεί, ανάλογα με το φάρμακο και τον ασθενή, να βοηθήσουν.
Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση: δεν προκαλεί μόνο καούρα
Η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (ΓΟΠΝ) μπορεί επίσης να συνδέεται με συχνό ρέψιμο. Η σχέση, όμως, είναι πιο σύνθετη από το «το οξύ προκαλεί ρέψιμο». Μελέτη σε ασθενείς με ΓΟΠΝ που υποβλήθηκαν σε 24ωρη pH-εμπεδησιομετρία έδειξε ότι η σοβαρότητα του ενοχλητικού ρεψίματος σχετιζόταν κυρίως με τα υπεργαστρικά ρεψίματα (supragastric belching) και όχι απλώς με τα φυσιολογικά γαστρικά ρεψίματα.
Επομένως, όταν το ρέψιμο επιμένει μαζί με καούρα ή αναγωγές, χρειάζεται να αντιμετωπιστεί η πραγματική αιτία και όχι απλώς να θεωρηθεί «περίσσιο αέριο».
Δυσανεξίες και υδατάνθρακες που ζυμώνονται
Η λακτόζη, η φρουκτόζη και άλλοι υδατάνθρακες που δεν απορροφώνται καλά μπορούν να οδηγήσουν σε αυξημένη παραγωγή αερίων καθώς μεταβολίζονται από τα βακτήρια του εντέρου.
Το NIDDK αναφέρει ότι λακτόζη, φρουκτόζη και συγκεκριμένοι δύσπεπτοι υδατάνθρακες μπορούν να αυξήσουν τα συμπτώματα από αέρια, ενώ παθήσεις όπως η δυσανεξία στη λακτόζη, η κοιλιοκάκη και το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου μπορεί επίσης να βρίσκονται πίσω από τα συμπτώματα.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι χρειάζεται να κόψουμε μόνοι μας ολόκληρες κατηγορίες τροφίμων. Η κλινική οδηγία της American Gastroenterological Association (AGA) αναφέρει ότι πιθανή δυσαπορρόφηση υδατανθράκων μπορεί να διερευνηθεί με στοχευμένο διατροφικό περιορισμό ή/και δοκιμασίες αναπνοής.
Όταν το άγχος «βγαίνει» σαν ρέψιμο
Υπάρχει και ένας πολύ διαφορετικός μηχανισμός: το υπεργαστρικό ρέψιμο. Σε αυτή την περίπτωση ο αέρας δεν φτάνει καν στο στομάχι. Εισέρχεται γρήγορα στον οισοφάγο και σχεδόν αμέσως αποβάλλεται προς τα έξω. Η επιστημονική βιβλιογραφία το διακρίνει σαφώς από την κλασική αεροφαγία.
Και εδώ υπάρχει μια συναρπαστική σύνδεση εγκεφάλου και πεπτικού: πειράματα έχουν δείξει ότι η συχνότητα του υπεργαστρικού ρεψίματος επηρεάζεται έντονα από την προσοχή και την απόσπαση της προσοχής, γεγονός που ενισχύει την άποψη ότι πρόκειται σε σημαντικό βαθμό για μαθημένη συμπεριφορά. Αυτός είναι και ο λόγος που τα χάπια για τα οξέα δεν αποτελούν πάντα τη λύση.
Η AGA προτείνει για το υπεργαστρικό ρέψιμο θεραπείες αλληλεπίδρασης εγκεφάλου-εντέρου, όπως γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία, διαφραγματική αναπνοή και λογοθεραπεία.
Μάλιστα, κλινική μελέτη γνωσιακής συμπεριφορικής θεραπείας κατέγραψε σημαντική μείωση των υπεργαστρικών ρεψιμάτων και βελτίωση της καθημερινής και κοινωνικής λειτουργικότητας των ασθενών.
Πέντε απλές κινήσεις που μπορούν να μειώσουν το ρέψιμο
Για τους περισσότερους ανθρώπους, μικρές αλλαγές στις καθημερινές συνήθειες είναι ένα λογικό πρώτο βήμα:
- Περιορίστε τα ανθρακούχα ποτά, καθώς εισάγουν επιπλέον αέριο στο πεπτικό.
- Τρώτε και πίνετε πιο αργά και αποφύγετε να μιλάτε συνεχώς ενώ μασάτε.
- Περιορίστε καλαμάκια, τσίχλες και σκληρές καραμέλες, που αυξάνουν την κατάποση αέρα.
- Δοκιμάστε διαφραγματική αναπνοή, ιδιαίτερα εάν το ρέψιμο επιδεινώνεται με στρες ή μοιάζει με υπεργαστρικό ρέψιμο.
- Ελέγξτε την εφαρμογή της οδοντοστοιχίας σας, εφόσον φοράτε, καθώς η κακή εφαρμογή μπορεί να αυξήσει την κατάποση αέρα.
Οι περισσότερες από αυτές τις πρακτικές περιλαμβάνονται και στις επίσημες συστάσεις του NIDDK για τη μείωση των αερίων και του ρεψίματος.
Το ρέψιμο είναι φυσιολογικό – η επιμονή του είναι αυτή που μετρά
Το σημαντικότερο συμπέρασμα είναι ότι δεν χρειάζεται να μετράμε εμμονικά κάθε ρέψιμο. Οι περίπου 30 φορές ημερησίως βρίσκονται μέσα στο εύρος που περιγράφεται ως συνηθισμένο, αλλά δεν αποτελούν ένα μαγικό διαγνωστικό όριο. Ένας άνθρωπος μπορεί να ρεύεται λιγότερες φορές και να έχει σημαντικό πρόβλημα ή περισσότερες χωρίς υποκείμενη νόσο.
Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι αν το σύμπτωμα άλλαξε ξαφνικά, επιμένει, γίνεται ενοχλητικό ή επηρεάζει την ποιότητα ζωής.
Και αν συνυπάρχουν απώλεια βάρους, επίμονος πόνος, δυσκολία στην κατάποση, πρώιμος κορεσμός, ναυτία ή άλλα νέα πεπτικά συμπτώματα, τότε δεν χρειάζεται απλώς να καταπιέσουμε το επόμενο ρέψιμο. Χρειάζεται να αναζητήσουμε γιατί συμβαίνει.
[penci_related_posts title=”ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ:” number=”8″ style=”grid” align=”none” displayby=”cat” orderby=”random”]