Νέα μελέτη του Ινστιτούτου Οικονομικών της Υγείας κατα- τις ανάγκες που παραμένουν ακάλυπτες, από την ψυχοκοινωνική υποστήριξη και την επιστροφή στην εργασία έως την οικονομική ασφάλεια και τη φροντίδα της οικογένειας
Ο καρκίνος δεν επηρεάζει μόνο το σώμα μιας γυναίκας, αλλά ανατρέπει συνολικά την καθημερινότητά της, επηρεάζοντας την εργασία, το εισόδημα, την οικογένεια, τις κοινωνικές σχέσεις και την ψυχική της υγεία. Νέα μελέτη του Ινστιτούτου Οικονομικών της Υγείας, κατα- τα κενά στη φροντίδα των γυναικών με καρκίνο στην Ελλάδα και επισημαίνει την ανάγκη για ένα ανθρωποκεντρικό μοντέλο υγείας, που δεν θα περιορίζεται στη διάγνωση και τη θεραπεία, αλλά θα ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των ασθενών σε κάθε στάδιο της νόσου.
Στη μελέτη με τίτλο «Ο καρκίνος στις γυναίκες στην Ελλάδα: Αξιολογώντας την επίδοση του συστήματος υγείας ως προς τις ανάγκες φροντίδας και τους ρόλους ζωής» αναφέρεται ότι, παρά τη σημαντική πρόοδο στην πρόληψη, στον προσυμπτωματικό έλεγχο και στη θεραπευτική αντιμετώπιση, παραμένουν σημαντικά κενά στην υποστήριξη των γυναικών. Αυτά αφορούν την ψυχοκοινωνική φροντίδα, την επιστροφή στην εργασία, την οικονομική ασφάλεια και τη φροντίδα της οικογένειας.
Ένα σύστημα που παραμένει επικεντρωμένο στη θεραπεία
Όπως επισημάνθηκε κατά την παρουσίαση της μελέτης, τα συστήματα υγείας παραμένουν σε μεγάλο βαθμό οργανωμένα γύρω από τη θεραπεία.
Ο πρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών της Υγείας και αναπληρωτής καθηγητής Οικονομικών της Υγείας στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, Κώστας Αθανασάκης, τόνισε ότι η αποτελεσματικότητα του συστήματος υγείας δεν μπορεί να αξιολογείται μόνο με βάση τα κλινικά αποτελέσματα. Θα πρέπει να εξετάζεται και η ικανότητά του να ανταποκρίνεται στις ανάγκες που προκύπτουν από την εργασία, την οικογένεια, τις ευθύνες φροντίδας και την οικονομική επιβίωση.
Ποιες γυναίκες αντιμετωπίζουν μεγαλύτερα εμπόδια
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκαν ιδιαίτερα οι νεότερες γυναίκες, οι γυναίκες με μεταστατικό καρκίνο, οι μονογονεϊκές οικογένειες και όσες ζουν μακριά από μεγάλα αστικά κέντρα. Οι συγκεκριμένες ομάδες συχνά αντιμετωπίζουν μεγαλύτερα εμπόδια στην πρόσβαση σε υπηρεσίες υποστήριξης.
Η μελέτη υπογραμμίζει την ανάγκη για μετάβαση από ένα μοντέλο που επικεντρώνεται αποκλειστικά στη θεραπεία της νόσου σε ένα σύστημα που αντιμετωπίζει τη γυναίκα ως σύνολο.
Οι προτάσεις για ένα πιο ανθρωποκεντρικό σύστημα
Μεταξύ των προτάσεων περιλαμβάνονται η ανάπτυξη ενός μακροχρόνιου Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τον Καρκίνο και η ενίσχυση της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας.
Παράλληλα, προτείνεται η ανάπτυξη υπηρεσιών ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, κατ’ οίκον και ανακουφιστικής φροντίδας, αλλά και η θεσμοθέτηση του ρόλου του συντονιστή φροντίδας (patient navigator).
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στον ρόλο των εργοδοτών. Μεταξύ των προτάσεων είναι η εθελοντική παροχή υποστήριξης στις εργαζόμενες γυναίκες που υποβάλλονται σε ογκολογική θεραπεία. Ως παράδειγμα αναφέρεται η κάλυψη οικιακής βοήθειας για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα γύρω από ένα χειρουργείο ή την έναρξη της θεραπείας.
Καρκίνος – Η φροντίδα δεν τελειώνει με την τελευταία θεραπεία
Εκπρόσωποι ασθενών, επαγγελματίες υγείας και θεσμικοί φορείς υπογράμμισαν ότι η ανθρωποκεντρική φροντίδα δεν μπορεί να περιορίζεται στην ιατρική αντιμετώπιση του καρκίνου.
Το βασικό συμπέρασμα της μελέτης είναι ότι η αντιμετώπιση του καρκίνου δεν ολοκληρώνεται με την τελευταία θεραπεία. Ένα σύγχρονο και ανθρωποκεντρικό σύστημα οφείλει να βλέπει τη γυναίκα ως «ολόκληρο άνθρωπο», να αναγνωρίζει τις διαφορετικές ανάγκες και τους πολλαπλούς ρόλους της και να δημιουργεί τις συνθήκες ώστε να μπορεί όχι μόνο να επιβιώνει, αλλά να διατηρεί μια καλή ποιότητα ζωής, με αξιοπρέπεια, ασφάλεια και ουσιαστική υποστήριξη.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ – ΜΠΕ
Φωτογραφία: istock