Ο γιατρός μπορεί να σας συστήσει να κάνετε μια κολονοσκόπηση ανάλογα με την ηλικία σας και την κατάσταση της υγείας σας.
Η κολονοσκόπηση είναι μια εξέταση του εσωτερικού του παχέος εντέρου σας, το οποίο περιλαμβάνει το κόλον, το ορθό και τον πρωκτό. Είναι ένας τύπος ενδοσκόπησης, που σημαίνει ότι χρησιμοποιεί ένα ενδοσκόπιο, έναν εύκαμπτο σωλήνα με μια φωτιζόμενη κάμερα στο άκρο που εισάγεται στο σώμα σας.
Υπάρχουν διαφορετικοί τύποι ενδοσκοπίων για διαφορετικά μέρη του σώματός σας. Στην κολονοσκόπηση, το ενδοσκόπιο διέρχεται από τον πρωκτό και το ορθό σας στο κόλον σας. Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, στέλνει εικόνες του εσωτερικού του παχέος εντέρου σας σε μια οθόνη.
Οι γιατροί χρησιμοποιούν κολονοσκοπήσεις ως εργαλεία διαλογής για την ανίχνευση προβλημάτων στο κόλον ή στο παχύ έντερο και για τη θεραπεία ορισμένων παθήσεων.
Ένας γιατρός μπορεί να συστήσει κολονοσκόπηση μόλις φτάσετε σε μια ορισμένη ηλικία ή εάν έχετε πεπτικά προβλήματα.
Κατά τη διάρκεια μιας κολονοσκόπησης, ο γιατρός ελέγχει για ανωμαλίες ή ασθένειες στο παχύ έντερο, ιδιαίτερα στο κόλον.
Το κόλον βοηθά στον σχηματισμό του κατώτερου τμήματος του γαστρεντερικού σωλήνα. Προσλαμβάνει την τροφή, απορροφά θρεπτικά συστατικά και αποβάλλει τα απόβλητα. Το παχύ έντερο συνδέεται με τον πρωκτό μέσω του ορθού. Ο πρωκτός είναι το άνοιγμα στο σώμα σας όπου αποβάλλονται τα κόπρανα.
Κατά τη διάρκεια μιας κολονοσκόπησης, ο γιατρός σας μπορεί επίσης να λάβει δείγματα ιστού για βιοψία ή να αφαιρέσει μη φυσιολογικό ιστό όπως πολύποδες.
Γιατί γίνεται;
Η κολονοσκόπηση μπορεί να πραγματοποιηθεί ως προληπτικός έλεγχος για καρκίνο του παχέος εντέρου και άλλα προβλήματα. Συνιστάτε κυρίως σε όσους είναι άνω των 45 ετών, ή αν έχετε σοβαρά συμπτώματα στο γαστρεντερικό σύστημα, όπως κοιλιακό πόνο, αιμορραγία, ανεξήγητη απώλεια βάρους, χρόνια δυσκοιλιότητα ή διάρροια.
Πόσο συχνά πρέπει να γίνεται;
Η Αμερικανική Εταιρεία Καρκίνου (ACS) και η Ομάδα Εργασίας Προληπτικών Υπηρεσιών των ΗΠΑ συνιστούν κολονοσκόπηση για τον έλεγχο του καρκίνου του παχέος εντέρου μία φορά κάθε 10 χρόνια για όσους είναι 45 έως 75 ετών.
Εάν διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο για καρκίνο του παχέος εντέρου, μπορεί να χρειαστείτε πιο συχνές διαδικασίες. Σύμφωνα με την ACS, τα άτομα που μπορεί να χρειάζονται έλεγχο κάθε 1 έως 5 χρόνια περιλαμβάνουν:
- άτομα που έχουν αφαιρέσει πολύποδες κατά τη διάρκεια προηγούμενης κολονοσκόπησης
- άτομα με προηγούμενο ιστορικό καρκίνου του παχέος εντέρου
- άτομα με οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του παχέος εντέρου
- άτομα με φλεγμονώδη νόσο του εντέρου (IBD), όπως η νόσος του Crohn ή η ελκώδης κολίτιδα.
Πώς προετοιμάζεστε για μια κολονοσκόπηση;
Η κολονοσκόπηση απαιτεί προετοιμασία πριν από τη διαδικασία.
Ο γιατρός θα σας δώσει οδηγίες για την προετοιμασία του εντέρου. Πρέπει να έχετε μια διαυγή υγρή διατροφή για 24 έως 72 ώρες πριν από την επέμβαση.
Η τυπική δίαιτα προετοιμασίας του εντέρου περιλαμβάνει:
- ζωμό
- σκέτο καφέ ή τσάι
- χυμός χωρίς πολτό
- αθλητικά ποτά.
Βεβαιωθείτε ότι δεν πίνετε υγρά που περιέχουν κόκκινη ή μοβ χρωστική ουσία, επειδή μπορεί να αποχρωματίσουν το παχύ έντερο.
Δείτε επίσης: Κολονοσκόπηση: Πώς μπορεί το AI να συμβάλλει σε πιο ακριβή αποτελέσματα
Επίσης, ενημερώστε τον γιατρό σας για τα φάρμακά σας, συμπεριλαμβανομένων των μη συνταγογραφούμενων φαρμάκων ή των συμπληρωμάτων. Εάν μπορούν να επηρεάσουν την κολονοσκόπησή σας, ο γιατρός σας μπορεί να σας πει να σταματήσετε να τα παίρνετε. Αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν:
- αραιωτικά αίματος
- βιταμίνες που περιέχουν σίδηρο
- ορισμένα φάρμακα για τον διαβήτη
Αλλά μην σταματήσετε να παίρνετε οποιαδήποτε συνταγογραφούμενα φάρμακα, εκτός εάν σας το πει ο γιατρός.
Ο γιατρός σας συνήθως συνταγογραφεί ένα καθαρτικό για να το πάρετε το βράδυ πριν από το ραντεβού σας.
Για ορισμένους ανθρώπους, οι γιατροί μπορεί επίσης να συστήσουν κλύσμα την ημέρα της επέμβασης για να ξεπλυθεί το παχύ έντερο.
Θα χρειαστεί να κανονίσετε μεταφορά για το σπίτι μετά το ραντεβού σας. Το ηρεμιστικό που θα σας δοθεί για τη διαδικασία καθιστά επικίνδυνη την οδήγηση.
Διαδικασία κολονοσκόπησης
Λίγο πριν από την κολονοσκόπηση, θα αλλάξετε ρούχα και θα φορέσετε νοσοκομειακή ρόμπα. Οι περισσότεροι άνθρωποι λαμβάνουν καταστολή και παυσίπονα. Συνήθως, αυτά γίνονται με τη μορφή αναισθησίας υπό παρακολούθηση, αλλά χαμηλότερα επίπεδα καταστολής μπορεί επίσης να είναι διαθέσιμα κατόπιν αιτήματος και σε συνεννόηση με τον γιατρό σας.
Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, θα ξαπλώσετε στο πλάι σας. Ο γιατρός σας μπορεί να σας τοποθετήσει με τα γόνατά σας κοντά στο στήθος σας για να πετύχει καλύτερη γωνία με το παχύ έντερο.
Ενώ βρίσκεστε στο πλάι και σε κατάσταση ηρεμίας, ο γιατρός σας θα καθοδηγήσει το κολονοσκόπιο αργά και απαλά στον πρωκτό σας μέσω του ορθού και στο κόλον. Μια κάμερα στο άκρο του κολονοσκοπίου μεταδίδει εικόνες σε μια οθόνη την οποία θα παρακολουθεί ο γιατρός σας.
Μόλις τοποθετηθεί το κολονοσκόπιο, ο γιατρός σας θα φουσκώσει το παχύ έντερο χρησιμοποιώντας διοξείδιο του άνθρακα για να παρέχει καλύτερη εικόνα.
Ο γιατρός σας μπορεί να αφαιρέσει πολύποδες ή ένα δείγμα ιστού για βιοψία κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας.
Η όλη διαδικασία διαρκεί από 15 λεπτά έως μία ώρα.
Οι κολονοσκοπήσεις συνήθως δεν είναι επώδυνες, αλλά μπορεί να υπάρχει κάποια ήπια δυσφορία στο ορθό ή στο στομάχι μετά τη διαδικασία, καθώς και κάποιο φούσκωμα από το διοξείδιο του άνθρακα.
Τι συμβαίνει μετά από μια κολονοσκόπηση;
Μετά τη διαδικασία, θα περιμένετε περίπου μία ώρα για να περάσει η δράση του ηρεμιστικού.
Εάν ο γιατρός σας αφαιρέσει ιστό ή πολύποδα κατά τη διάρκεια μιας βιοψίας, θα τον στείλει σε εργαστήριο για εξέταση. Ο γιατρός σας θα σας ενημερώσει για τα αποτελέσματα όταν είναι έτοιμοι, δηλαδή συνήθως μέσα σε λίγες ημέρες.
Αποτελέσματα κολονοσκόπησης
Μερικά από τα αποτελέσματα που μπορεί να λάβετε μετά από μια κολονοσκόπηση περιλαμβάνουν:
Πολύποδες παχέος εντέρου: Ανάπτυξη ιστού στο βλεννογόνο του παχέος εντέρου. Αυτοί μπορεί να είναι είτε καλοήθεις (μη καρκινικοί) είτε νεοπλασματικοί (καρκινικοί ή προκαρκινικοί). Οι μικρότεροι πολύποδες μπορούν συχνά να αφαιρεθούν κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, αν και οι μεγαλύτεροι μπορεί να απαιτούν χειρουργική επέμβαση. Το ιστορικό πολυπόδων μπορεί να απαιτεί συχνότερους ελέγχους.
Άλλα πιθανά αποτελέσματα: Μια κολονοσκόπηση μπορεί να αποκαλύψει άλλα προβλήματα υγείας, όπως εκκολπωματική νόσο, αιμορροΐδες, φλεγμονή ή συρίγγια.
Πιθανότατα θα έχετε κάποια αέρια και φούσκωμα από τα αέρια που ο γιατρός σας έβαλε στο παχύ έντερο. Δώστε λίγο χρόνο για να αποβληθούν από τον οργανισμό σας. Εάν συνεχιστεί για μέρες μετά, θα μπορούσε να σημαίνει κάποιο πρόβλημα και θα πρέπει να επικοινωνήσετε με τον γιατρό σας.
Επίσης, η παρουσία λίγου αίματος στα κόπρανά σας μετά την επέμβαση είναι φυσιολογική. Ωστόσο, καλέστε τον γιατρό σας εάν:
- συνεχίστε να αποβάλλετε αίμα ή θρόμβους αίματος
- έχετε κοιλιακό πόνο
- έχετε πυρετό πάνω από 37,8°C
Με πληροφορίες από: NHS, Healthline/ Φωτογραφία iStock