Νεφρά: Κόπωση, πρήξιμο και αίμα στα ούρα – Τα συμπτώματα που δείχνουν πιθανό πρόβλημα

Τα νεφρά παίζουν ζωτικό ρόλο στο «φιλτράρισμα» των υποπροϊόντων του μεταβολισμού, στην εξισορρόπηση των υγρών και στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης.

Ωστόσο, πολλοί άνθρωποι δεν συνειδητοποιούν ότι κάτι δεν πάει καλά μέχρι η βλάβη να προχωρήσει. Το σώμα μας μπορεί να στείλει κάποιες πρώιμες «προειδοποιήσεις» πριν η νεφρική νόσος γίνει σοβαρή.

Υπενθυμίζεται ότι, από χθες, το υπουργείο Υγείας της χώρας μας ξεκίνησε το πρόγραμμα «Προλαμβάνω» για τη νεφρική δυσλειτουργία, στέλνοντας παραπεμπτικά για δωρεάν προληπτικές εξετάσεις σε πάνω από 1,5 εκατομμύριο πολίτες.

Ποια είναι, λοιπόν, κάποια από τα συμπτώματα που μπορούμε να αναγνωρίσουμε και να ζητήσουμε ιατρική φροντίδα;

1. Κόπωση: Όταν τα επίπεδα ενέργειας πέφτουν κατακόρυφα

Ένα από τα πρώτα και πιο παραβλεπόμενα σημάδια νεφρικών προβλημάτων είναι η χρόνια κόπωση. Τα νεφρά σας παράγουν μια ορμόνη που ονομάζεται ερυθροποιητίνη (EPO), η οποία δίνει σήμα στο σώμα σας να παράγει ερυθρά αιμοσφαίρια. Όταν η νεφρική λειτουργία μειώνεται, παράγεται λιγότερη EPO, οδηγώντας σε αναιμία και επίμονη κόπωση.

Τι να προσέξετε:

• Ασυνήθιστη κόπωση μετά από τακτική δραστηριότητα
• Δυσκολία συγκέντρωσης
• Δύσπνοια

2. Αφρώδη ούρα: Μια κρυφή ένδειξη απώλειας πρωτεΐνης

Κανονικά, τα ούρα σας θα πρέπει να είναι ανοιχτό κίτρινο και διαυγή. Αλλά αν φαίνονται αφρώδη μπορεί να είναι σημάδι ότι υπάρχει διαρροή πρωτεΐνης στα ούρα σας, μια πάθηση που ονομάζεται πρωτεϊνουρία.

Τα υγιή νεφρά φιλτράρουν τα απόβλητα, αλλά διατηρούν τις απαραίτητες πρωτεΐνες. Όταν αυτό το σύστημα αποτύχει, η πρωτεΐνη διαχέεται στα ούρα, υποδεικνύοντας συχνά πρώιμη νεφρική βλάβη.

3. Πρήξιμο στους αστραγάλους, τα πόδια ή τα χέρια: Προειδοποίηση για κατακράτηση υγρών

Αν τα παπούτσια σας είναι πιο σφιχτά ή τα δάχτυλά σας φαίνονται πρησμένα, τα νεφρά σας μπορεί να μην απομακρύνουν αποτελεσματικά το περιττό νάτριο και τα περιττά υγεά. Το πρήξιμο – που ονομάζεται επίσης οίδημα – είναι ένα συνηθισμένο σύμπτωμα της μειωμένης νεφρικής λειτουργίας.

Συνήθη σημάδια:

• Πρησμένα μάτια το πρωί
• Πρησμένοι αστράγαλοι ή πόδια το βράδυ
• Επίμονο πρήξιμο στα χέρια ή στο πρόσωπο

Αυτό μπορεί επίσης να υποδηλώνει καρδιακά ή ηπατικά προβλήματα, αλλά συχνά συνδέεται και με προβλήματα στα νεφρά.

4. Υψηλή αρτηριακή πίεση

Η υπέρταση είναι ταυτόχρονα αιτία και συνέπεια της νεφρικής νόσου. Τα κατεστραμμένα νεφρά δεν μπορούν να ρυθμίσουν σωστά την αρτηριακή πίεση και η υψηλή αρτηριακή πίεση, με τη σειρά της, βλάπτει τα αιμοφόρα αγγεία των νεφρών.

Προειδοποιητικές ενδείξεις:

• Αρτηριακή πίεση σταθερά πάνω από 130/80
• Ζάλη ή πονοκέφαλοι
• Θολή όραση

5. Συχνουρία τη νύχτα

Το συχνό ξύπνημα κατά τη διάρκεια της νύχτας για ούρηση — που ονομάζεται νυκτουρία — μπορεί να υποδηλώνει πρώιμα νεφρικά προβλήματα. Τα νεφρά σας μπορεί να μην συγκεντρώνουν σωστά τα ούρα, οδηγώντας σε αυξημένη νυχτερινή παραγωγή.

Επιπλέον ενδείξεις:

• Αδύναμη ροή ούρων
• Ατελής κένωση της ουροδόχου κύστης
• Ξαφνική, επείγουσα ανάγκη για ούρηση

Η νυκτουρία μπορεί επίσης να σηματοδοτεί άλλες παθήσεις, αλλά σε συνδυασμό με άλλα συμπτώματα, δεν πρέπει να αγνοείται.

Δείτε επίσης: Η διατροφή που σώζει τα νεφρά: Ποια τρόφιμα να προτιμάτε

6. Ναυτία: Όταν συσσωρεύονται τοξίνες

Όταν τα νεφρά δεν μπορούν να φιλτράρουν σωστά τα απόβλητα, οι τοξίνες συσσωρεύονται στην κυκλοφορία του αίματος. Αυτή η συσσώρευση συχνά προκαλεί ναυτία, ειδικά το πρωί, και μπορεί να συνοδεύεται από εμετό και μειωμένη όρεξη.

Σχετικά σημάδια:

• Μεταλλική γεύση στο στόμα
• Απώλεια βάρους
• Αποστροφή σε τροφές πλούσιες σε πρωτεΐνες

Αυτά τα γαστρεντερικά συμπτώματα μπορεί να υποδηλώνουν ουραιμία, μια σοβαρή πάθηση που σχετίζεται με τα νεφρά.

7. Αίμα στα ούρα (αιματουρία): Πάντα αιτία ανησυχίας

Το αίμα στα ούρα σας δεν είναι φυσιολογικό. Ακόμα και τα μικροσκοπικά ίχνη που εντοπίζονται κατά τη διάρκεια μιας τυπικής εξέτασης θα πρέπει να διερευνώνται.

Πιθανές αιτίες:

• Πέτρες στα νεφρά
• Σπειραματονεφρίτιδα
• Λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος
• Καρκίνος νεφρού

Το αίμα στα ούρα μπορεί να είναι σύμπτωμα διαφόρων παθήσεων, οπότε μην το αγνοείτε – πηγαίντε άμεσα στον γιατρό.

8. Πόνος στα νεφρά: Δυσφορία στην πλάτη ή στο πλάι

Ο πόνος που σχετίζεται με τα νεφρά συνήθως γίνεται αισθητός στο κάτω μέρος της πλάτης, στη μία πλευρά της σπονδυλικής στήλης ή στην περιοχή των πλευρών. Συχνά είναι αμβλύς και επίμονος και όχι οξύς ή διαπεραστικός.

Τι μπορεί να σημαίνει:

• Λοίμωξη (πυελονεφρίτιδα)
• Πολυκυστική νόσος των νεφρών
• Πέτρες στα νεφρά

9. Αλλαγές στην ούρηση: Συχνότητα, χρώμα και δυσφορία

Οι μεταβολές στην ούρηση – είτε πρόκειται για συχνότητα, ποσότητα ή εμφάνιση – είναι από τα πρώτα σημάδια νεφρικών προβλημάτων.

Τι να παρακολουθείτε:

• Σκούρα, πορτοκαλί ή θολά ούρα
• Αυξημένη ούρηση κατά τη διάρκεια της ημέρας ή της νύχτας
• Δυσφορία κατά την ούρηση

10. Μεταλλική γεύση στο στόμα ή δυσοσμία στην αναπνοή: Απόβλητα στην κυκλοφορία του αίματος

Καθώς οι τοξίνες συσσωρεύονται λόγω μειωμένης νεφρικής λειτουργίας, μπορεί να παρατηρήσετε αλλαγές στην αναπνοή ή τη γεύση σας. Αυτό συνδέεται με την ουραιμία και είναι συνηθισμένο σε μεταγενέστερα στάδια, αλλά μπορεί να ξεκινήσει ανεπαίσθητα.

• Κακή γεύση στο στόμα
• Μειωμένη όρεξη ή απώλεια βάρους

Αυτά τα συμπτώματα μπορεί να ωθήσουν κάποιον να τρώει λιγότερο, επιδεινώνοντας περαιτέρω την αδυναμία και την κόπωση.

11.  Ξηρό δέρμα και φαγούρα

Το ξηρό δέρμα ή η φαγούρα μπορεί να είναι σημάδι ότι τα νεφρά δεν είναι πλέον σε θέση να διατηρήσουν τη σωστή ισορροπία μετάλλων και θρεπτικών συστατικών στο αίμα σας.

12. Μυϊκές κράμπες

Οι ανισορροπίες στους ηλεκτρολύτες μπορεί να προκύψουν από μειωμένη νεφρική λειτουργία. Για παράδειγμα, τα χαμηλά επίπεδα ασβεστίου και ο ανεπαρκής φώσφορος μπορεί να συμβάλλουν σε μυϊκές κράμπες.

Ποιος κινδυνεύει περισσότερο για πρώιμα νεφρικά προβλήματα;

Μερικοί άνθρωποι είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν νεφρικά προβλήματα λόγω τρόπου ζωής, γενετικών παραγόντων ή υποκείμενων παθήσεων. Οι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν:

• Διαβήτης
• Υψηλή αρτηριακή πίεση
• Οικογενειακό ιστορικό νεφρικής νόσου
• Υπερβολική χρήση ΜΣΑΦ ή άλλων φαρμάκων
• Κάπνισμα
• Παχυσαρκία

Τι να κάνετε εάν παρατηρήσετε σημάδια νεφρικών προβλημάτων

Εάν αντιμετωπίζετε ένα ή περισσότερα από τα συμπτώματα που αναφέρονται παραπάνω, μην πανικοβάλλεστε, αλλά ούτε και καθυστερείτε. Η έγκαιρη παρέμβαση μπορεί να επιβραδύνει ή ακόμα και να σταματήσει την εξέλιξη.

Βήματα που πρέπει να ακολουθήσετε:

• Προγραμματίστε μια εξέταση αίματος και ούρων για να ελέγξετε την κρεατινίνη.
• Παρακολουθήστε τακτικά την αρτηριακή σας πίεση.
• Κάντε αλλαγές στον τρόπο ζωής: μειώστε την πρόσληψη αλατιού, αυξήστε την κατανάλωση νερού και διαχειριστείτε το σάκχαρο στο αίμα.

Με πληροφορίες από: National Kidney Partners, Kidney.org / Φωτογραφία iStock