Η νέα τάση «tanmaxxing» στα social media προωθεί το έντονο μαύρισμα χωρίς αντηλιακό, παρά τους γνωστούς κινδύνους της υπεριώδους ακτινοβολίας.
Η επιδίωξη του «τέλειου μαυρίσματος» δεν είναι κάτι καινούργιο. Ωστόσο, μια νέα τάση που εξαπλώνεται ταχύτατα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, γνωστή ως «tanmaxxing», φαίνεται να ωθεί κυρίως τους νεότερους χρήστες σε επικίνδυνες πρακτικές έκθεσης στον ήλιο για να πετύχουν το μαύρισμα που θέλουν, αγνοώντας βασικούς κανόνες προστασίας του δέρματος.
Οι υποστηρικτές της τάσης παρακολουθούν τον δείκτη υπεριώδους ακτινοβολίας (UV Index) όχι για να αποφεύγουν την ηλιακή έκθεση, αλλά για να εντοπίζουν τις ώρες κατά τις οποίες η ακτινοβολία είναι ισχυρότερη, με στόχο το πιο γρήγορα μαύρισμα.
Παράλληλα, πολλοί αποφεύγουν τη χρήση αντηλιακού, υποστηρίζοντας λανθασμένα ότι μπορεί να είναι επιβλαβές για την υγεία. Ωστόσο, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η παρατεταμένη έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου για την ανάπτυξη καρκίνου του δέρματος, ενώ επιταχύνει και τη διαδικασία γήρανσης του δέρματος.
Η επικίνδυνη λογική πίσω από το «tanmaxxing»
Σύμφωνα με τη δερματολόγο και ιδρύτρια της Wall Street Dermatology στη Νέα Υόρκη, Dr. Julia E. Tzu, προκαλεί εντύπωση το γεγονός ότι η τάση αυτή κερδίζει έδαφος κυρίως μεταξύ της Generation Z, μιας γενιάς που δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την περιποίηση του δέρματος και την εξωτερική εμφάνιση. Όπως επισημαίνει, η πραγματική φροντίδα του δέρματος δεν συμβαδίζει με τη σκόπιμη έκθεση σε υψηλά επίπεδα υπεριώδους ακτινοβολίας.
Αντίθετα, ένα υγιές δέρμα χωρίς φωτογήρανση, ρυτίδες και δυσχρωμίες αποτελεί τη βάση μιας καλής εμφάνισης. Οι συμπεριφορές που αυξάνουν την έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία ενισχύουν σημαντικά τις πιθανότητες εμφάνισης καρκίνου του δέρματος.
Μάλιστα, ακόμη και άτομα με ισχυρό οικογενειακό ιστορικό μπορούν να μειώσουν ή να καθυστερήσουν την εκδήλωση της νόσου υιοθετώντας ασφαλέστερες συνήθειες προστασίας από τον ήλιο.
Δείτε επίσης: Φυσικά ή χημικά αντηλιακά; Ποια είναι η καλύτερη επιλογή για το δέρμα
Ο δείκτης UV δεν δημιουργήθηκε για να βοηθά στο μαύρισμα
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του «tanmaxxing» είναι η αναζήτηση των ωρών κατά τις οποίες ο δείκτης UV βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο. Οι δερματολόγοι επισημαίνουν ότι ο δείκτης αυτός δημιουργήθηκε ακριβώς για τον αντίθετο λόγο: ώστε οι πολίτες να γνωρίζουν πότε η υπεριώδης ακτινοβολία είναι επικίνδυνα αυξημένη και να περιορίζουν την έκθεσή τους. Η σχέση μεταξύ αθροιστικής έκθεσης στην υπεριώδη ακτινοβολία και καρκίνου του δέρματος είναι καλά τεκμηριωμένη από τη διεθνή επιστημονική βιβλιογραφία.
Όσο μεγαλύτερη είναι η έκθεση στον ήλιο κατά τη διάρκεια της ζωής ενός ατόμου, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος εμφάνισης κακοηθειών του δέρματος.
Προκαλεί το αντηλιακό καρκίνο;
Ένας από τους πιο συνηθισμένους ισχυρισμούς που κυκλοφορούν στα κοινωνικά δίκτυα είναι ότι τα αντηλιακά προϊόντα μπορεί να προκαλέσουν καρκίνο. Οι ειδικοί ξεκαθαρίζουν ότι δεν υπάρχουν επιστημονικά δεδομένα που να αποδεικνύουν ότι η χρήση αντηλιακού προκαλεί καρκίνο του δέρματος.
Αντίθετα, υπάρχουν ισχυρές αποδείξεις ότι η υπεριώδης ακτινοβολία του ήλιου αποτελεί άμεσο παράγοντα κινδύνου για την ανάπτυξή του. Ορισμένες μελέτες έχουν εξετάσει πιθανές ενδοκρινικές επιδράσεις συγκεκριμένων χημικών φίλτρων που περιέχονται σε ορισμένα αντηλιακά, ωστόσο τα διαθέσιμα στοιχεία παραμένουν περιορισμένα και δεν έχουν αποδείξει σοβαρούς κινδύνους για τον άνθρωπο.
Για όσους εξακολουθούν να ανησυχούν, οι ειδικοί προτείνουν τη χρήση μεταλλικών (φυσικών) αντηλιακών που βασίζονται σε οξείδιο του ψευδαργύρου ή διοξείδιο του τιτανίου, καθώς και τη χρήση προστατευτικού ρουχισμού, καπέλων και γυαλιών ηλίου.
Δείτε επίσης: Καρκίνος στο δέρμα: Οι παρανοήσεις για ήλιο και αντηλιακά αυξάνουν τον κίνδυνο
Πόσο επικίνδυνα είναι τα σολάριουμ;
Παρά τη διαδεδομένη αντίληψη ότι τα κρεβάτια τεχνητού μαυρίσματος αποτελούν ασφαλέστερη επιλογή από τον φυσικό ήλιο, οι δερματολόγοι διαφωνούν κατηγορηματικά. Η έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία των σολάριουμ συνδέεται επίσης με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος, ενώ μπορεί να επιταχύνει σημαντικά τη φωτογήρανση.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, ο κίνδυνος σχετίζεται με τη συνολική δόση υπεριώδους ακτινοβολίας που λαμβάνει το δέρμα, ανεξάρτητα από το αν αυτή προέρχεται από τον φυσικό ήλιο ή από τεχνητές πηγές.
Δείτε επίσης: Είναι το σολάριουμ πιο επικίνδυνο από τον ήλιο; Τι προτείνουν οι ειδικοί
Αυτομαυριστικά και spray tan: Η ασφαλέστερη εναλλακτική
Για όσους επιθυμούν πιο σκούρο τόνο δέρματος χωρίς να εκτίθενται στην υπεριώδη ακτινοβολία, τα αυτομαυριστικά προϊόντα και το spray tan θεωρούνται σημαντικά ασφαλέστερες επιλογές. Αν και κανένα προϊόν δεν μπορεί να θεωρηθεί απολύτως απαλλαγμένο από κινδύνους, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι κίνδυνοι από τα προϊόντα μαυρίσματος χωρίς ήλιο είναι σαφώς μικρότεροι σε σύγκριση με εκείνους που συνδέονται με το φυσικό μαύρισμα ή τα σολάριουμ.
Παράλληλα, η αποφυγή της υπερβολικής έκθεσης στον ήλιο συμβάλλει στη μείωση της φωτογήρανσης, των ρυτίδων και των καφέ κηλίδων που εμφανίζονται πρόωρα στο δέρμα.
Δείτε επίσης: Αντηλιακό: Προσοχή στην ημερομηνία λήξης – Πως να καταλάβετε ότι ήρθε η ώρα να το αλλάξετε
Το υγιές δέρμα δεν χρειάζεται μαύρισμα
Οι δερματολόγοι καταλήγουν ότι το «tanmaxxing» αποτελεί μία ακόμη διαδικτυακή τάση που συγκρούεται με τα επιστημονικά δεδομένα. Παρότι το μαυρισμένο δέρμα εξακολουθεί να θεωρείται ελκυστικό από πολλούς ανθρώπους, η πραγματικότητα είναι ότι κάθε μαύρισμα αποτελεί ένδειξη βλάβης των κυττάρων του δέρματος από την υπεριώδη ακτινοβολία.
Η συστηματική χρήση αντηλιακού, η αποφυγή της έκθεσης στις ώρες έντονης ηλιοφάνειας και η επιλογή ασφαλέστερων εναλλακτικών λύσεων, όπως τα αυτομαυριστικά προϊόντα, παραμένουν οι αποτελεσματικότεροι τρόποι προστασίας τόσο της υγείας όσο και της εμφάνισης του δέρματος.
Φωτογραφία iStock
