Τα μαθήματα από την περίπτωση μιας πολυκατοικίας με 15 κρούσματα την εποχή της καραντίνας.
Νέα στοιχεία ότι επικίνδυνες λοιμώξεις, όπως η COVID-19, μπορούν να διασπαρούν με τα κοινά συστήματα εξαερισμού ανακάλυψε διεθνής ομάδα επιστημόνων.
Μελετώντας την έξαρση των κρουσμάτων που είχε παρατηρηθεί σε ορισμένα διαμερίσματα μιας επταώροφης πολυκατοικίας της πόλης Σανταντέρ, στη βόρεια Ισπανία, οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα πως ο ιός πιθανότατα διεσπάρη μέσω των κοινών αγωγών εξαερισμού στα μπάνια των διαμερισμάτων.
Η όλη έρευνα δημοσιεύθηκε στην επιστημονική επιθεώρηση PLOS One. Όπως γράφουν οι ερευνητές, το περιστατικό συνέβη τον Ιούνιο του 2020. Η πανδημία που είχε προκαλέσει ο κορωνοϊός βρισκόταν σε πλήρη εξέλιξη. Στην πόλη όμως είχαν εφαρμοστεί αυστηρά μέτρα. Έτσι η μετάδοση είχε σχεδόν μηδενιστεί.
Ωστόσο για ανεξήγητους εκείνη την εποχή λόγους, καταγράφηκαν 15 αλλεπάλληλα κρούσματα στη συγκεκριμένη πολυκατοικία. Οι ασθενείς κατοικούσαν σε τέσσερα διαμερίσματα που βρίσκονταν σε ισάριθμους συνεχόμενους ορόφους, το ένα πάνω από το άλλο.
Οι επιστήμονες έσπευσαν στο κτήριο και πραγματοποίησαν ελέγχους. Το μοναδικό κοινό σημείο που εντόπισαν ήταν ο εξαερισμός στα μπάνια των σπιτιών. Διαπίστωσαν ακόμα πως κανένα κρούσμα της COVID-19 δεν είχε καταγραφεί στα παρακείμενα διαμερίσματα. Ούτε σε οποιονδήποτε άλλο όροφο ή χώρο του κτηρίου.
Ενδελεχής έρευνα
Οι επιστήμονες συνέλλεξαν δείγματα από τους ασθενείς και ανέλυσαν το γονιδίωμα του κορωνοϊού, για να βεβαιωθούν πως όλοι είχαν μολυνθεί από τον ίδιο ιό. Μέτρησαν επίσης την ροή του αέρα και την πίεσή του στο εσωτερικό του κτηρίου.
Εξέτασαν ακόμα τα επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα (CO2) σε ένα κενό διαμέρισμα. Αυτό έγινε επειδή όταν εκπνέουμε εκλύεται διοξείδιο του άνθρακα στον αέρα. Επομένως, δεν θα έπρεπε να υπάρχουν υψηλά επίπεδα του αερίου σε ένα άδειο διαμέρισμα. Με μεγάλη τους έκπληξη όμως διαπίστωσαν ότι το διαμέρισμα ήταν γεμάτο με CO2.
«Ήταν σαν να ζούσαν φαντάσματα στο διαμέρισμα», δήλωσε ο μηχανικός David Higuera. Ο κ. Higuera κατοικούσε στο κτήριο και ήταν ο πρώτος που υποψιάστηκε το σύστημα εξαερισμού στα μπάνια.
Η φορά του αέρα
Το κτήριο είχε κατασκευαστεί τη δεκαετία του 1960. Όλα τα διαμερίσματα είχαν από ένα μπάνιο, χωρίς παράθυρο. Έτσι, αερίζονταν μέσω κοινών, κάθετων συστημάτων εξαερισμού. Κάθε σύστημα εξαερισμού συνδεόταν με την ταράτσα του κτηρίου, όπου γινόταν φυσική μεταφορά αέρα.
Όταν, όμως, λειτουργούσε στα διαμερίσματα ο απορροφητήρας της κουζίνας ή ήταν ανοιχτά παράθυρα, οι αλλαγές στην πίεση του αέρα μπορούσαν να αντιστρέψουν την ροή του αέρα στον εξαερισμό. Έτσι, αντί να βγαίνει προς την ταράτσα, επέστρεφε στα διαμερίσματα.
Έτσι οι επιστήμονες κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι μολυσμένα σταγονίδια από τους ασθενείς με COVID-19 ενός διαμερίσματος, εισήλθαν στο σύστημα εξαερισμού. Από εκεί διεσπάρησαν στα μπάνια που βρίσκονταν στα πάνω και κάτω διαμερίσματα, μολύνοντας τους ενοίκους τους
Η όλη έρευνα έδειξε ακόμα ότι δεν νόσησε κανένας από τους ενοίκους των διαμερισμάτων που είχαν τροποποιήσει το σύστημα εξαερισμού τους ή το είχαν μπλοκάρει πριν ξεσπάσει η πανδημία της COVID-19.
«Η πιο πιθανή οδός μετάδοσης ήταν ο κάθετος αγωγός εξαερισμού στα μπάνια, που διευκόλυνε την κίνηση των μολυσμένων σταγονιδίων μεταξύ των καθέτως συνδεδεμένων διαμερισμάτων», σημειώνουν οι ερευνητές στο άρθρο τους.
Τα ευρήματα αυτά υποδηλώνουν πως «ακόμα κι αν κάποιος βρίσκεται μακριά από την εστία της COVID-19, μπορεί να αρρωστήσει εάν υπάρχει κοινό σύστημα αερισμού», πρόσθεσαν.
Φωτογραφία: iStock
