Η διαταραχή του αριθμού των ερυθρών αιμοσφαιρίων μπορεί να υποδηλώνει υποκείμενες παθήσεις και μπορεί να επηρεάσει την ικανότητα του σώματος να μεταφέρει αποτελεσματικά οξυγόνο και διοξείδιο του άνθρακα
Τα ερυθρά αιμοσφαίρια είναι τα κύτταρα που βρίσκονται σε μεγαλύτερη αφθονία στο αίμα. Περιέχουν αιμοσφαιρίνη, μια πολύτιμη πρωτεΐνη που αναλαμβάνει τη μεταφορά οξυγόνου σε όλο το σώμα. Ο χαμηλός αριθμός ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι συνήθως ένδειξη αναιμίας. Όταν τα επίπεδα των ερυθρών αιμοσφαιρίων υποχωρούν κάτω από το φυσιολογικό, το σώμα καταπονείται για να φτάσει το οξυγόνο στα κύτταρα. Αυτός είναι και ο λόγος που η αναιμία χαρακτηρίζεται από ένα επίμονο αίσθημα κόπωσης και αδυναμίας. Ας δούμε, όμως, κάποια πράγματα για τη λειτουργία τους.
Τι είναι τα ερυθρά αιμοσφαίρια;
Τα ερυθρά αιμοσφαίρια, γνωστά και ως ερυθροκύτταρα, είναι ένας από τους πιο σημαντικούς τύπους κυττάρων που βρίσκονται στο ανθρώπινο σώμα. Η κύρια λειτουργία των ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι να μεταφέρουν οξυγόνο από τους πνεύμονες στους ιστούς του σώματος. Το οξυγόνο μετατρέπεται σε ενέργεια και οι ιστοί σας απελευθερώνουν διοξείδιο του άνθρακα. Τα ερυθρά αιμοσφαίρια μεταφέρουν το διοξείδιο του άνθρακα στους πνεύμονες για να το εκπνεύσετε.
Πού παράγονται τα ερυθρά αιμοσφαίρια;
Τα ερυθρά αιμοσφαίρια παράγονται στο μυελό των οστών, που είναι ο σπογγώδης ιστός που βρίσκεται μέσα στα οστά, και απελευθερώνονται στην κυκλοφορία του αίματο αφού ωριμάσουν πλήρως, μία διαδικασία που διαρκεί περίπου 7 ημέρες.
Πώς μοιάζουν τα ερυθρά αιμοσφαίρια;
Τα ερυθρά αιμοσφαίρια παίρνουν το έντονο κόκκινο χρώμα τους από μια πρωτεΐνη που τους επιτρέπει να μεταφέρουν οξυγόνο από τους πνεύμονες σε άλλους ιστούς του σώματος (αιμοσφαιρίνη).
Η εργαστηριακή εξέταση που δείχνει τον αριθμό των ερυθρών αιμοσφαιρίων (RBC) ονομάζεται γενική αίματος. Πρόκειται για μία αιματολογική εξέταση ρουτίνας που μετρά διάφορα συστατικά του αίματος, συμπεριλαμβανομένων των ερυθρών αιμοσφαιρίων, των λευκών αιμοσφαιρίων (WBC) και των αιμοπεταλίων (PLT). Ο αριθμός των ερυθρών αιμοσφαιρίων (RBC) αναφέρεται ως ο αριθμός των RBC ανά μικρολίτρο (μL) αίματος.
Εκτός από τον αριθμό των ερυθρών αιμοσφαιρίων, η γενική αίματος μπορεί επίσης να παρέχει κι άλλες σημαντικές πληροφορίες για το αίμα, όπως τα επίπεδα της αιμοσφαιρίνης και του αιματοκρίτη, που μπορούν να βοηθήσουν στη διάγνωση και την παρακολούθηση διαφόρων παθολογικών καταστάσεων.
Το φυσιολογικό εύρος τιμών για τον αριθμό των ερυθρών αιμοσφαιρίων μπορεί να ποικίλλει ελαφρώς ανάλογα με το εργαστήριο και την ηλικία και το φύλο του ατόμου, αλλά, σε γενικές γραμμές, για τους ενήλικες άνδρες είναι από 4,7 έως 6,1 εκατομμύρια ερυθρά αιμοσφαίρια ανά μικρολίτρο αίματος και για τις γυναίκες από 4,2 έως 5,4 εκατομμύρια ερυθρά αιμοσφαίρια ανά μικρολίτρο αίματος. Για τα παιδιά είναι από 4 έως 5,5 εκατομμύρια ερυθρά αιμοσφαίρια ανά μικρολίτρο αίματος.
Το εύρος των φυσιολογικών τιμών αναφοράς μπορεί να διαφέρει ελαφρώς ανάλογα με το συγκεκριμένο εργαστήριο που κάνει την ανάλυση.
Παράγοντες που μπορούν επίσης να επηρεάσουν τον αριθμό των ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι το υψόμετρο, το κάπνισμα και ορισμένες ιατρικές καταστάσεις.
Η διαταραχή του αριθμού των ερυθρών αιμοσφαιρίων μπορεί να υποδηλώνει υποκείμενες παθήσεις και μπορεί να επηρεάσει την ικανότητα του σώματος να μεταφέρει αποτελεσματικά οξυγόνο και διοξείδιο του άνθρακα.
Ιατρικές καταστάσεις που μπορεί να οδηγήσουν σε χαμηλό αριθμό των ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι:
Αναιμία: Το αίμα μεταφέρει λιγότερο οξυγόνο από το κανονικό και κάνει το σώμα να αισθάνεται κρύο, κούραση και αδυναμία. Η αναιμία μπορεί να προκληθεί από διάφορους παράγοντες, όπως διατροφικές ελλείψεις, χρόνιες ασθένειες ή απώλεια αίματος.
Δρεπανοκυτταρική αναιμία: Πρόκειται για μια κληρονομική διαταραχή όπου τα ερυθρά αιμοσφαίρια έχουν ασυνήθιστο σχήμα και γίνονται άκαμπτα, κολλώδη και φράζουν τα αιμοφόρα αγγεία. Αυτό μπορεί να προκαλέσει μια ποικιλία επιπλοκών, όπως πόνο, βλάβη οργάνων και εγκεφαλικό επεισόδιο.
Θαλασσαιμία ή β-μεσογειακή αναιμία: Αυτή είναι μια άλλη κληρονομική διαταραχή όπου υπάρχει ανεπάρκεια στην παραγωγή αιμοσφαιρίνης, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε αναιμία.
Αιμολυτική αναιμία: Αυτό συμβαίνει όταν τα ερυθρά αιμοσφαίρια καταστρέφονται πιο γρήγορα από ό,τι παράγονται. Αυτό μπορεί να προκληθεί από διάφορους παράγοντες, όπως λοιμώξεις, αυτοάνοσες διαταραχές ή ορισμένα φάρμακα.
Απώλεια αίματος: Το σώμα χάνει περισσότερα αιμοσφαίρια από όσα μπορεί να παράγει.
Διαταραχή του μυελού των οστών: Εμφανίζεται βλάβη στον μυελό των οστών, όπου σχηματίζονται τα ερυθρά αιμοσφαίρια (λευχαιμία, λέμφωμα).
Καρκίνος: Ορισμένοι καρκίνοι και η χημειοθεραπεία για τον καρκίνο μπορεί να επηρεάσουν τον αριθμό των ερυθρών αιμοσφαιρίων που παράγει το σώμα.
Τα κοινά συμπτώματα των καταστάσεων που αφορούν τα ερυθρά αιμοσφαίρια περιλαμβάνουν:
- Εύκολη κόπωση,
- μυϊκή αδυναμία,
- έλλειψη ενέργειας (ατονία),
- πονοκέφαλο ή ζάλη,
- θολή όραση,
- κρύα χέρια και πόδια.
Άλλες αιτίες που προκαλούν χαμηλό αριθμό ερυθρών αιμοσφαιρίων
Αιτίες που συμβάλλουν σε χαμηλό αριθμό ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι:
- Η έλλειψη βιταμινών (σίδηρος, Β9 και Β12),
- ο υποσιτισμός,
- προϋπάρχουσες ιατρικές καταστάσεις ή θεραπεία καρκίνου (χημειοθεραπεία).
Θεραπεία
Η θεραπεία για τις διαταραχές των ερυθρών αιμοσφαιρίων ποικίλλει ανάλογα με τη διάγνωση και τη σοβαρότητα της πάθησης.
Η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει:
- Λήψη βιταμινών,
- μια καλά ισορροπημένη διατροφή,
- αντιμετώπιση υπαρχουσών ιατρικών καταστάσεων,
- μετάγγιση αίματος.
Πώς φροντίζω τα ερυθρά αιμοσφαίρια μου;
Μπορείτε να διατηρήσετε τα επίπεδα των ερυθρών αιμοσφαιρίων σας υγιή ακολουθώντας μια θρεπτική διατροφή που είναι γεμάτη βιταμίνες και μέταλλα όπως ο σίδηρος, οι Β9 (φολικό οξύ) και Β12, η οποία περιλαμβάνει:
- Κόκκινο κρέας (μοσχάρι) και κρέας από όργανα, όπως το συκώτι,
- ψάρι,
- φυλλώδη λαχανικά, όπως το λάχανο και το σπανάκι,
- φακές, φασόλια και αρακά,
- ξηρούς καρπούς και αποξηραμένα φρούτα (berries).
Με πληροφορίες από την Cleveland Clinic
Φωτογραφία: iStock
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Ο ΕΦΕΤ ανακαλεί φρέσκα ζυμαρικά: Μπορεί να περιέχουν αλλεργιογόνο συστατικό
10 τρόποι για να τρώτε περισσότερη πρωτεΐνη σε κάθε γεύμα
Τερηδόνα: Μπορώ να την προλάβω και πώς;
