Σοκ στην Ευρώπη: Χιλιάδες νεκροί από φυματίωση λόγω της πανδημίας

Χιλιάδες άνθρωποι πέθαναν στην Ευρώπη από φυματίωση στα τρία χρόνια που διήρκησε η πανδημία, λόγω των προβλημάτων που δημιούργησε στη διάγνωση και τη θεραπεία των ασθενών.

Την «θλιβερή αυτή διαπίστωση», όπως τη χαρακτηρίζουν, κάνουν η Περιφέρεια Ευρώπης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου & Προλήψεως των Ασθενειών (ECDC) σε νέα έκθεση που έδωσαν στη δημοσιότητα με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Φυματίωσης στις 24 Μαρτίου.

Όπως αναφέρουν, την τριετία 2020-2022 πέθαναν άδικα σχεδόν 7.000 άνθρωποι στην Ευρώπη. «Η πιο πρόσφατη έκθεσή μας αποκαλύπτει μία θλιβερή κατάσταση, που θα μπορούσε να έχει προληφθεί πλήρως», δήλωσε ο Dr. Hans Henri P. Kluge, περιφερειακός διευθυντής Ευρώπης του ΠΟΥ. «Οι άνθρωποι που επλήγησαν από τη φυματίωση δεν προστατεύτηκαν στη διάρκεια της πανδημίας. Επτά χιλιάδες έχασαν άσκοπα τη ζωή τους λόγω των διαταραχών στις υπηρεσίες φυματίωσης».

Η έκθεση αποκαλύπτει επίσης μία «εξελισσόμενη τραγωδία», συνέχισε. Αυτή είναι η εξάπλωση της ανθεκτικής στα φάρμακα φυματίωσης, η οποία είναι η πιο επικίνδυνη απ’ όλες.

Σύμφωνα με τη νέα έκθεση, περισσότεροι από 170.000 άνθρωποι εκδήλωσαν φυματίωση το 2022 στα 38 από τα 53 κράτη που απαρτίζουν την ευρωπαϊκή περιφέρεια του ΠΟΥ. Από τα κρούσματα αυτά, περισσότερα από 36.000 αφορούν την Ευρωπαϊκή Ένωση και τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΕ/ΕΟΧ). Έναν χρόνο νωρίτερα, το 2021, τα κρούσματα ήταν 166.000 και 33.500, αντιστοίχως.

Οι αυξήσεις αυτές πιθανώς υποδηλώνουν ότι οι υπηρεσίες φυματίωσης έχουν πλέον ανακάμψει από την διαταραχή της πανδημίας, εκτιμούν ο ειδικοί. Είναι επίσης πιθανό να οφείλονται στην αναπλήρωση των διαγνώσεων που είχαν χαθεί κατά την πανδημία.

Χαμηλό ποσοστό θεραπείας

Η νέα έκθεση αποκαλύπτει ένα ακόμα ανησυχητικό στοιχείο. Μόλις οι 6 στους 10 ασθενείς στην ΕΕ/ΕΟΧ που κάνουν θεραπεία για φυματίωση γίνονται καλά με την πρώτη γραμμή θεραπείας.  Σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή περιφέρεια του ΠΟΥ η αντίστοιχη αναλογία είναι 7 στους 10 ασθενείς.

Οι αναλογίες αυτές είναι οι χαμηλότερες της τελευταίας δεκαετίας, τονίζουν οι ειδικοί. Και τις αποδίδουν σε δυνητικά προβλήματα με:

• Την συμμόρφωση των ασθενών στη θεραπεία τους
• Την παρακολούθηση των ασθενών για να καταγραφεί η αποτελεσματικότητα της θεραπείας

Εάν η θεραπεία για τη φυματίωση προγραμματιστεί και εκτελεστεί σωστά, είναι αποτελεσματική στο σχεδόν 90% των ασθενών με μη-ανθεκτικά στελέχη.

Εξίσου ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι υπάρχουν σοβαρά κενά στην αντιμετώπιση της φυματίωσης σε φορείς του ιού HIV. Η φυματίωση ιάται στο μόλις:

• 48% των ασθενών που έχουν και τα δύο στην Ευρωπαϊκή Περιφέρεια του ΠΟΥ
• 54% των ασθενών που έχουν και τα δύο στην ΕΕ/ΕΟΧ

Μοιραία λοιπόν η Ευρώπη απέχει ακόμα πολύ από τους στόχους που έχει θέσει ο ΠΟΥ για να εξαλειφθεί η φυματίωση. «Έχουμε ακόμη πολύ δρόμο μπροστά μας για την επίτευξη των στόχων εξάλειψης της φυματίωσης», είπε η Dr. Andrea Ammon,  διευθύντρια του ECDC. «Η έγκαιρη ενίσχυση της πρόληψης, των δοκιμών και της θεραπείας είναι βασικά στοιχεία για την καταπολέμηση της φυματίωσης και τυχόν καθυστερήσεις μεταφράζονται σε περαιτέρω ταλαιπωρία και θανάτους».

Φωτογραφία: iStock