Η υπέρταση είναι ανθεκτική όταν δεν ρυθμίζεται με τη λήψη συνδυασμένης φαρμακευτικής αγωγής.
Μία απεικονιστική εξέταση που διαρκεί μόλις 10 λεπτά μπορεί να βελτιώσει τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται η ανθεκτική υπέρταση, αναφέρουν επιστήμονες από το University College του Λονδίνου (UCL).
Όπως αναφέρουν, σχεδόν το ένα τέταρτο των υπερτασικών ασθενών παρουσιάζουν ένα πρόβλημα στα επινεφρίδιά τους, που έχει ως συνέπεια να παράγουν πολλή αλδοστερόνη. Η αλδοστερόνη είναι η ορμόνη που ρυθμίζει τα επίπεδα νατρίου (αλάτι) στον οργανισμό.
Η υπερπαραγωγή αλδοστερόνης αυξάνει την αρτηριακή πίεση, επειδή ωθεί το σώμα να κατακρατά πολύ αλάτι. Μπορεί να οδηγήσει σε μία διαταραχή που λέγεται πρωτοπαθής αλδοστερονισμός και αυξάνει τον κίνδυνο για:
- Καρδιοπάθεια
- Εγκεφαλικό
- Νεφρική νόσο
Ωστόσο πολλοί ασθενείς που δεν πληρούν τα όρια γι’ αυτή την πάθηση, πιστεύεται ότι έχουν περιττή αλδοστερόνη που αυξάνει την πίεσή τους.
Το πρόβλημα αυτό συχνά δεν γίνεται αντιληπτό, διότι απαιτεί πολλαπλές εξετάσεις και, για να οριστεί η θεραπεία, μία επεμβατική παρέμβαση η οποία δεν είναι πάντοτε αξιόπιστη, εξηγούν οι επιστήμονες.
Νέα εξέταση
Τις δυσκολίες αυτές επιλύει η νέα, 10λεπτη απεικονιστική εξέταση που ανέπτυξαν. Βασίζεται στην τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων και την αξονική τομογραφία (PET-CT), σε συνδυασμό με ένα ειδικό σκιαγραφικό υλικό που ανέπτυξαν. Η εξέτασή τους αποκαλύπτει την υπερδραστηριότητα των επινεφριδίων, δείχνοντας σε ποια ακριβώς σημεία τους παράγεται πολλή αλδοστερόνη.
Με αυτό τον τρόπο οι γιατροί μπορούν να αποφασίσουν πιο εύκολα ποια θα είναι η καλύτερη θεραπευτική προσέγγιση. Αυτή μπορεί να είναι η αφαίρεση του επινεφριδίου που υπερεκκρίνει την ορμόνη ή η χρήση φαρμάκων που μπλοκάρουν την παραγωγή της. Σε κάθε περίπτωση, η εξέταση παρέχει τη δυνατότητα να αντιμετωπιστεί η υποκείμενη αιτία που οδηγεί στην ανθεκτική υπέρταση.
Οι επιστήμονες του UCL περιγράφουν την εξέτασή τους στην ιατρική επιθεώρηση New England Journal of Medicine (NEJM). Η εξέταση PET-CT είναι μία προηγμένη απεικονιστική μέθοδος. Αν και είναι περισσότερο γνωστή για τη διάγνωση και παρακολούθηση του καρκίνου, έχει ευρεία χρήση και σε καρδιολογικές, νευρολογικές κ.ά. παθήσεις.
Η εξέταση διενεργείται με τη βοήθεια ραδιοφαρμάκου, το οποίο χορηγείται ενδοφλεβίως. Το ραδιοφάρμακο δεσμεύεται από τα κύτταρα με αυξημένο μεταβολισμό, με συνέπεια να τα απεικονίζει.
Οι επιστήμονες του UCL ανέπτυξαν ένα νέο μόριο, ειδικά σχεδιασμένο για να ενώνεται με ένα ένζυμο που παράγει την αλδοστερόνη (λέγεται συνθετάση της αλδοστερόνης). Το μόριο ενώνεται εκλεκτικά με τα τμήματα των επινεφριδίων που έχουν αυξημένη έκφραση του ενζύμου, υπερπαράγοντας την ορμόνη.
Σε 17 ασθενείς
Στο άρθρο τους στην NEJM οι γιατροί περιγράφουν πώς δοκίμασαν την εξέτασή τους σε 17 ασθενείς με ανθεκτική υπέρταση. Η μέθοδος κατέδειξε σε όλους την πηγή της υπερπαραγωγής της αλδοστερόνης, χωρίς να υπάρξουν παρενέργειες.
«Περιμέναμε εδώ και δεκαετίες για μία απλή εξέταση όπως αυτή», δήλωσε ο επιβλέπων ερευνητής Dr. Bryan Williams, πρόεδρος της Ιατρικής Σχολής του UCL και ιατρικός διευθυντής στο Βρετανικό Ίδρυμα Καρδιάς (BHF).
«Είναι η πρώτη φορά που μπορέσαμε να απεικονίσουμε την υπερπαραγωγή της αλδοστερόνης. Την βλέπουμε να φωτίζεται στο PET-CT, με την ένταση του φωτεινού σήματος να αντανακλά το επίπεδο της υπερπαραγωγής. Η καινοτομία αυτή θα μεταμορφώσει την διάγνωση της περίσσειας αλδοστερόνης, που αποτελεί την κρυφή αιτία για την ανθεκτική υπέρταση πολλών ασθενών μας», πρόσθεσε.
Οι ερευνητές ετοιμάζονται τώρα για το επόμενο στάδιο (φάση 2) των κλινικών μελετών, ώστε να συγκεντρώσουν επαρκή στοιχεία για να εγκριθεί τελικά η εξέτασή τους.
Φωτογραφία: iStock
