Ποια είναι τα κριτήρια για να γίνει κάποιος αιμοδότης και ποιες καθημερινές καταστάσεις μπορεί να τον εμποδίσουν.
Η αιμοδοσία είναι έμπρακτη απόδειξη αλτρουϊσμού και αγάπης για τον συνάνθρωπο, αλλά πρέπει να γίνεται υπό ορισμένες προϋποθέσεις για να επιτελεί τον σωτήριο ρόλο της. Γι’ αυτό τον λόγο δεν μπορούν όλοι ή/και πάντοτε να δίνουν αίμα, όσο καλές προθέσεις και αν έχουν.
Όπως αναφέρει το Εθνικό Κέντρο Αιμοδοσίας (ΕΚΕΑ),το αν μπορεί να γίνει κάποιος αιμοδότης εξαρτάται από την ηλικία του, την κατάσταση της υγείας του, το σωματικό βάρος και τον τρόπο ζωής του.
Ο γενικός κανόνας είναι πως αίμα μπορούν να προσφέρουν όλοι οι υγιείς ενήλικες 18 έως 65 ετών. Σε ειδικές περιπτώσεις, όμως, μπορούν να δώσουν αίμα και άτομα ηλικίας 17 ετών ή άνω των 65. Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να το συζητήσουν με τον γιατρό τους.
Το αίμα από έναν άρρωστο άνθρωπο ή από κάποιον που παίρνει φάρμακα, μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες για τον ασθενή που θα το λάβει. Γι’ αυτό τον λόγο δεν ενδείκνυται η αιμοδοσία απ’ όσους είχαν:
- Ίκτερο ή ηπατίτιδα
- Κάποιας μορφής καρκίνο, καρδιοπάθεια, επιληψία ή αιμορραγική διαταραχή
Όσοι λαμβάνουν φάρμακα, εξ άλλου, και αναρωτιούνται αν μπορούν να δώσουν αίμα, πρέπει να συμβουλευθούν τον υπεύθυνο της Αιμοδοσίας.
Εξίσου σημαντικό είναι να ζυγίζουν οι αιμοδότες πάνω από 50 κιλά. Σε όσους είναι πιο αδύνατοι, ίσως δεν είναι ασφαλής η αιμοδοσία. Ο τρόπος ζωής επίσης είναι σημαντικός διότι πολλές συμπεριφορές αυξάνουν τον κίνδυνο μόλυνσης από σοβαρά αλλά συχνά «σιωπηρά» (ασυμπτωματικά) νοσήματα.
Τέτοιες συμπεριφορές είναι π.χ. η λήψη ουσιών, οι πολλαπλοί ερωτικοί σύντροφοι, το τατουάζ και το piercing κατά το τελευταία 6μηνο. Αποφεύγεται επίσης η αιμοδοσία από πρωταθλητές που ετοιμάζονται για μεγάλους αγώνες και από ανθρώπους που κάνουν επικίνδυνα επαγγέλματα.
Ποιοι δεν μπορούν να δώσουν αίμα
Σύμφωνα με το ΕΚΑ, η αιμοδοσία πρέπει να αποφεύγεται για μικρό ή μεγάλο χρονικό διάστημα και από όσους/όσες:
- Δεν έχουν φάει κάτι 3 έως 4 ώρες πριν δώσουν αίμα
- Πάσχουν από κάποια λοίμωξη (έστω και ένα απλό κρυολόγημα). Θα μπορέσουν να δώσουν αίμα όταν περάσουν τουλάχιστον 7 ημέρες χωρίς να έχουν συμπτώματα.
- Παίρνουν κάποιο αντιβιοτικό. Πρέπει να περιμένουν τουλάχιστον μία εβδομάδα μετά το τέλος της θεραπείας για να δώσουν αίμα.
- Υποβλήθηκαν σε κάποιο μεγάλο χειρουργείο τους τελευταίους 6 μήνες
- Προγραμματίζουν να χειρουργηθούν μέσα στις επόμενες 6 εβδομάδες
- Είναι έγκυοι ή έχουν γεννήσει τους προηγούμενους τρείς μήνες
- Θηλάζουν το μωρό τους και δεν έχουν περάσει 6 μήνες από τον τοκετό
- Έχουν επισκεφτεί περιοχή με ελονοσία
- Είχαν σεξουαλική επαφή τους τελευταίους 6 μήνες με κάποιον που δεν γνώριζαν καλά
- Υποψιάζονται ότι μπορεί να έχουν κολλήσει κάποιο σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα, όπως AIDS ή σύφιλη
- Γνωρίζουν ότι έχουν κολλήσει κάποιο σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα
- Πάσχουν από κάποια σοβαρή ασθένεια (να το συζητήσουν με τον υπεύθυνο της αιμοδοσίας)
Τέλος, η αιμοδοσία πρέπει να αποφεύγεται και από όσους δεν πληρούν τα βασικά κριτήριά της που προαναφέρθηκαν (ηλικία, βάρος κ.λπ.).
Φωτογραφία: iStock
