«Ο εχθρός μέσα μου»: Λειτουργική κατάθλιψη και η ζωή πίσω από τη μάσκα

Date:

Η λειτουργική κατάθλιψη είναι μια αφανής, αλλά εξαιρετικά σοβαρή μορφή κατάθλιψης, όπου το άτομο διατηρεί φαινομενικά τη λειτουργικότητά του στην καθημερινότητα, ενώ εσωτερικά παλεύει με την ψυχική του υγεία.

Η δρ Χριστίνα Καραπάνου, MCI, CIPD Cognitive Behavioral Psychotherapist – PhD Health Psychologist, Chronic Illness Expert, εξετάζει τις αιτίες, τα συμπτώματα και τις μεθόδους διαχείρισης της διαταραχής, αντλώντας από σύγχρονα ερευνητικά δεδομένα και τις παρατηρήσεις ειδικών.

Τι είναι η λειτουργική κατάθλιψη

Η λειτουργική κατάθλιψη, επιστημονικά γνωστή ως υποκλινική κατάθλιψη ή δυσθυμία, περι- την ψυχική κατάσταση ενός ατόμου που ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της ζωής, αλλά ταυτόχρονα βιώνει επίμονα συναισθήματα λύπης, άγχους ή εσωτερικού κενού. Σε αντίθεση με άλλες μορφές κατάθλιψης, τα άτομα με λειτουργική κατάθλιψη συχνά δεν παρουσιάζουν εμφανή συμπτώματα, όπως απομόνωση ή απώλεια ενδιαφέροντος για τη ζωή.

Η ιδιαιτερότητα αυτής της μορφής κατάθλιψης είναι ότι κρύβεται κάτω από μια «μάσκα» φαινομενικής ευημερίας. Τα άτομα συνεχίζουν να εργάζονται, να κοινωνικοποιούνται και να ανταποκρίνονται στις οικογενειακές τους υποχρεώσεις, καθιστώντας δύσκολη τη διάγνωση τόσο από τους γύρω τους όσο και από τους ίδιους.

Αιτιολογικοί παράγοντες της λειτουργικής κατάθλιψης

Γενετική προδιάθεση: Η κληρονομικότητα αποτελεί καθοριστικό παράγοντα στην εμφάνιση της κατάθλιψης. Έρευνες δείχνουν ότι το οικογενειακό ιστορικό ψυχικών διαταραχών αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα εμφάνισης κατάθλιψης, ιδιαίτερα όταν συνδυάζεται με περιβαλλοντικά ερεθίσματα (triggers).

Βιοχημικές ανισορροπίες: Η λειτουργία νευροδιαβιβαστών, όπως η σεροτονίνη, η ντοπαμίνη και η νορεπινεφρίνη, παίζει καίριο ρόλο στη ρύθμιση της διάθεσης. Σε άτομα με λειτουργική κατάθλιψη παρατηρούνται διαταραχές στη διαθεσιμότητα ή την πρόσληψη αυτών των χημικών ουσιών, επηρεάζοντας τις γνωστικές και συναισθηματικές τους λειτουργίες.

Περιβαλλοντικοί παράγοντες: Οι πιεστικές επαγγελματικές απαιτήσεις, η δυσλειτουργία στις οικογενειακές σχέσεις, οι οικονομικές δυσκολίες ή οι αρνητικές κοινωνικές επιρροές μπορούν να λειτουργήσουν ως εκλυτικοί παράγοντες. Τα άτομα που έχουν ήδη γενετική προδιάθεση βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο, όταν εκτίθενται σε τέτοια περιβάλλοντα.

Προσωπικότητα και τελειομανία: Η τελειοθηρική προσωπικότητα συσχετίζεται στενά με τη λειτουργική κατάθλιψη. Τα άτομα αυτά έχουν έντονη ανάγκη για έλεγχο, υπερβολικές προσδοκίες και βαθιά αίσθηση ευθύνης, στοιχεία που οδηγούν σε αυξημένο ψυχολογικό φορτίο.

Συμπτώματα και διάγνωση της λειτουργικής κατάθλιψης

Η διάγνωση της λειτουργικής κατάθλιψης απαιτεί την παρατήρηση συμπτωμάτων για τουλάχιστον τρεις μήνες, κατά τους οποίους το άτομο εμφανίζει πέντε ή περισσότερα από τα ακόλουθα:

  • Μόνιμη αίσθηση θλίψης ή κενού.
  • Ανηδονία – απώλεια ενδιαφέροντος για δραστηριότητες που κάποτε ήταν ευχάριστες.
  • Κόπωση και brain fog – αδυναμία συγκέντρωσης και δυσκολίες μνήμης.
  • Ευερεθιστότητα – αυξημένη ευαισθησία σε καθημερινές καταστάσεις.
  • Διαταραχές ύπνου – είτε αϋπνία είτε υπερβολική ανάγκη για ύπνο.
  • Αίσθημα αναξιότητας και υπερβολική αυτοκριτική.
  • Δυσκολία στη λήψη αποφάσεων.
  • Σωματοποίηση – εκδηλώσεις όπως υπέρταση, ημικρανίες ή γαστρεντερικά προβλήματα.

Η κατάθλιψη ως μήνυμα αναπροσαρμογής

Η κατάθλιψη συχνά ερμηνεύεται ως ένα «σήμα κινδύνου» από τον οργανισμό. Στην αγγλική γλώσσα η λέξη «depressed» (καταθλιπτικός) είναι ομόηχη με τη φράση «deep rest» (βαθιά ξεκούραση) και χρησιμοποιούν ακριβώς αυτό το λογοπαίγνιο για να καταδείξουν την εκδήλωση της κατάθλιψης ως απόρροια της ανάγκης του σώματος και του νου να ξεκουραστούν και να ανακάμψουν από υπερβολικές πιέσεις. Αντί να την αντιμετωπίζουμε ως αδυναμία, θα πρέπει να την ερμηνεύουμε ως μια ευκαιρία για αλλαγή. Ή, όπως χαρακτηριστικά λέει ο Carl Jung, «ο σκοπός δεν είναι απλώς να επιβιώσουμε μέσα στη σκοτεινιά της κατάθλιψης, αλλά να την κατανοήσουμε και να τη μετατρέψουμε σε καταλύτη προσωπικής ανάπτυξης».

Η δρ Χριστίνα Καραπάνου, MCI, CIPD Cognitive Behavioral Psychotherapist – PhD Health Psychologist, Chronic Illness Expert

Παρεμβάσεις και θεραπευτικές προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση της λειτουργικής κατάθλιψης

Ενσυνειδητότητα και αποδοχή συναισθημάτων: Η ενσυνειδητότητα βοηθά τα άτομα να αναγνωρίζουν και να αποδέχονται τα συναισθήματά τους χωρίς κριτική. Είναι σημαντικό να δίνεται χώρος στα συναισθήματα, καθώς αυτά προσφέρουν πολύτιμες πληροφορίες για την ψυχολογική μας κατάσταση.

Φυσική δραστηριότητα: Η αερόβια άσκηση, ο διαλογισμός, η γιόγκα ή ακόμη και ένας σύντομος περίπατος έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικά στη μείωση των επιπέδων κορτιζόλης και στη βελτίωση της διάθεσης.

Αναζήτηση υποστήριξης: Η ατομική ή ομαδική ψυχοθεραπεία αποτελεί βασικό εργαλείο για την κατανόηση και τη διαχείριση της λειτουργικής κατάθλιψης. Παράλληλα, η υποστήριξη από φίλους και οικογένεια μπορεί να είναι εξαιρετικά ανακουφιστική.

Καταγραφή συναισθημάτων: Η τήρηση ημερολογίου βοηθά τα άτομα να αναγνωρίσουν την πυκνότητα και τη μεταβλητότητα των συναισθημάτων τους, παρέχοντας μια πιο ρεαλιστική εικόνα της καθημερινότητάς τους.

Ο ρόλος της οικογένειας στη λειτουργική κατάθλιψη

Η οικογένεια μπορεί να λειτουργήσει είτε ως υποστηρικτικό σύστημα είτε ως πηγή άγχους. Γονείς που καλλιεργούν θετικές σχέσεις, ενσυναίσθηση και συναισθηματική σταθερότητα μειώνουν τις πιθανότητες εμφάνισης κατάθλιψης στα παιδιά τους. Αντίθετα, η διαρκής κριτική, η συναισθηματική αδιαφορία ή οι υπερβολικές προσδοκίες μπορεί να συμβάλουν στην ανάπτυξη δυσλειτουργικών προσωπικοτήτων.

Η λειτουργική κατάθλιψη δεν είναι απλώς μια ψυχική νόσος, αλλά μια πρόσκληση για αναπροσαρμογή. Η κατανόηση και η αποδοχή του προβλήματος αποτελούν τα πρώτα βήματα για την αλλαγή. Με τις κατάλληλες παρεμβάσεις, τα άτομα μπορούν να αποκαταστήσουν την ψυχική τους ισορροπία και να ζήσουν τη ζωή που θέλουν.

[penci_related_posts title=”ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ:” number=”8″ style=”grid” align=”none” displayby=”cat” orderby=”random”]

Share post:

Subscribe

Popular

More like this
Related

Πουρέκια με κιμά κρασάτο

ΥΛΙΚΑ Για τη γέμιση:• 500 γρ. χοιρινό κιμά• 400 γρ. κόκκινο κρασί• 3 κουταλιές σούπας ελαιόλαδο• 1 κουταλάκι τσαγιού κόλιαντρο• ½ κουταλάκι τσαγιού κύμινο• Πιπέρι• Αλάτι Για τη ζύμη • 500 γρ. αλεύρι χωριάτικο• ½ κουταλάκι αλάτι• 150 γρ. λάδι• 200 γρ. νερό ΕΚΤΕΛΕΣΗ Μαρινάρουμε τον κιμά με το κρασί για 2 ώρες. Βάζουμε σε

Καπνιστά λουκάνικα µε αβγά και σπανάκι

Προσθήκη στα αγαπημένα ΥΛΙΚΑ 6 Χωριάτικα Λουκάνικα Κρασάτα 4 κουταλιές ελαιόλαδο 1 κρεµµύδι ψιλοκοµµένο 1 σκελίδα σκόρδο ψιλοκοµµένο 3 δέσµες σπανάκι 5 αβγά 2 λεµόνια, ο χυµός Αλάτι, πιπέρι ΕΚΤΕΛΕΣΗ Κόβετε τα λουκάνικα διαγώνια σε κοµµάτια. Ζεσταίνετε µια σχάρα ή ένα τηγάνι µε ραβδώσεις και ψήνετε τα λουκάνικα και από τις δύο πλευρές. Χοντροκόβετε το σπανάκι.

Στην Πάτμο η Άννα – Μαρία: Με ποιους πέρασε τις ημέρες του Πάσχα

Στο νησί της Αποκάλυψης, την αριστοκρατική Πάτμο, βρέθηκε η Άννα – Μαρία συνοδευόμενη από την κόρη της Θεοδώρα και φιλοξενήθηκε στο σπίτι της οικογένειας του επιχειρηματία Γιώργου Βαρδινογιάννη που βρίσκεται στη Χώρα του νησιού. Το Πάσχα για τις δυο οικογένειες ήταν άκρως οικογενειακό ενώ όπως ειπώθηκε το ρόλο της οικοδέσποινας είχε αναλάβει η κόρη του

Κατερίνα Καινούργιου για Εβελίνα Νικόλιζα: Φάουλ που άδειασε τη Ναταλία Γερμανού – Αυτή την ανέδειξε

Η Κατερίνα Καινούργιου επέκρινε την Εβελίνα Νικόλιζα για τη Ναταλία Γερμανού την περίοδο που ήταν στην ίδια εκπομπή. Η παρουσιάστρια του Alpha, είπε: «Δεν καταλαβαίνω γιατί γίνεται αυτό. Ό,τι και να έχεις ζήσει με έναν συνεργάτη, εδώ μιλάμε για τη Ναταλία Γερμανού, που είναι από τις καλύτερες παρουσιάστριες της ελληνικής τηλεόρασης και σε έχει αναδείξει

Γιώργος Γεροντιδάκης και Ντορέττα Παπαδημητρίου έκαναν καταδύσεις στην Αίγινα

Αν και αποφεύγουν να μιλάνε δημόσια για την σχέση τους, Γιώργος Γεροντιδάκης και Ντορέττα Ππαδημητρίου, δεν μπορούν εύκολα να κρύψουν τον έρωτά τους. Το ζευγάρι, βρέθηκε στην Αίγινα για λίγες μέρες προκειμένου να περάσει τις διακοπές του Πάσχα στο πανέμορφο νησί που βρίσκεται πολύ κοντά στην Αθήνα. Ο Γιώργος Γεροντιδάκης και η Ντορέττα Παπαδημητρίου άφησαν

Μαρί Σαντάλ: Οι αναρτήσεις με τον δισεκατομμυριούχο πατέρα της από το Πασχαλινό τραπέζι με τον Παύλο Ντε Γκρες

Ο Παύλος Ντε Γκρες και η Μαρί Σαντάλ αποφάσισαν να περάσουν τις φετινές πασχαλινές διακοπές μακριά από την Ελλάδα, επιλέγοντας για την οικογενειακή του απόδραση τις ΗΠΑ, και ειδικότερα την ιδιαίτερα δημοφιλή περιοχή των Hamptons, στη Νέα Υόρκη. Η Μαρί Σαντάλ και ο Πάυλος Ντε Γκρες μαζί με τα παιδιά τους, έκανε Ανάσταση στον Ιερό

Αποθέρμανση μετά την άσκηση: Γιατί είναι χρήσιμη, αλλά όχι απαραίτητη

Το τυπικό τόξο άσκησης, είτε πρόκειται για μάθημα γιόγκα είτε για συνεδρία Peloton, συμπληρώνεται συνήθως από δύο πιο εύκολα μέρη: την προθέρμανση και την αποθέρμανση. Οι προσωπικοί γυμναστές επιμένουν ότι πριν από την άσκηση, πρέπει να προηγηθεί ζέσταμα, και μετά την άσκηση κάποιου είδους ασκήσεις αποθέρμανσης. Αλλά για πολλούς ανθρώπους, το να χωρέσουν στο πρόγραμμά τους

Mοντέρνα κοσμήματα από Zara για μοναδικά καλοκαιρινά look

Μπορεί η θάλασσα να φαντάζει ακόμα μακριά, αλλά η αλήθεια είναι πως μετά το Πάσχα μετράμε αντίστροφα. Φύλαξες τα χειμωνιάτικα ρούχα και κατεβάζεις τα καλοκαιρινά. Ανάλαφρα, αέρινα και χρωματιστά ρούχα, ανοιχτά παπούτσια, δροσερές εμφανίσεις αλλά ταυτόχρονα κομψές. Πως θα απογειώσεις κάθε outfit σου; Ε με τι άλλο αν όχι με κοσμήματα; Εντυπωσιακά δαχτυλίδια, κομψά κολιέ

Η ανοσοθεραπεία κρατάει υπό έλεγχο τον καρκίνο του πνεύμονα ακόμα κι όταν διακόπτεται πρόωρα

Τα ευρήματα μελέτης σε ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο που την σταμάτησαν λόγω παρενεργειών. Η ανοσοθεραπεία μπορεί να κρατήσει υπό έλεγχο τον καρκίνο του πνεύμονα για μήνες ή και χρόνια μετά τη διακοπή της, ακόμα και όταν αυτή είναι πρόωρη, αναφέρουν επιστήμονες από τις ΗΠΑ. Εξετάζοντας τις εκβάσεις σχεδόν 2.800 ασθενών με προχωρημένο μη-μικροκυτταρικό καρκίνο του

COVID-19: Τι συνέπειες μπορεί να έχει στην ποιότητα του σπέρματος

Τι έδειξε η ανάλυση στοιχείων από περισσότερους από 890 άνδρες. Ποιες παράμετροι του σπέρματος επηρεάζονται. Η COVID-19 μπορεί να πλήττει την ποιότητα του σπέρματος, μειώνοντας τον αριθμό και την κινητικότητα των σπερματοζωαρίων, σύμφωνα με νέα επιστημονικά δεδομένα. Επιστήμονες από το Κέντρο Αναπαραγωγικής Ιατρικής στο Ιατρικό Πανεπιστήμιο της Κίνας, διεξήγαγαν δύο μελέτες σε άνδρες που είχαν

5 ασκήσεις που μπορούν να βελτιώσουν τη σεξουαλική σας ζωή

Το σεξ, από την πλευρά των μυών, είναι απλώς μια ακόμη μορφή σωματικής δραστηριότητας. Και όπως κάθε μορφή άσκησης, όσο καλύτερη είναι η φυσική σας κατάσταση, τόσο μεγαλύτερη μπορεί να είναι η απόλαυση. Μπορεί κανείς να προπονηθεί για καλύτερο σεξ; Ναι. «Το σεξ είναι κίνηση, είναι άσκηση», τονίζει η Debby Herbenick, διευθύντρια του Κέντρου Προαγωγής

6 βήματα για αποτοξίνωση και επαναφορά

Η Κυριακή του Πάσχα παραδοσιακά συνοδεύεται από κατανάλωση κόκκινου κρέατος και παχυντικών εδεσμάτων, γλυκών και αλκοόλ. Είναι λογικό, λοιπόν, να «ξεφεύγουμε», ειδικά όταν έχει προηγηθεί περίοδος νηστείας. Όλα αυτά όμως δεν προσθέτουν μόνο θερμίδες, αλλά και επιβαρύνουν τον οργανισμό με τοξίνες, επιβραδύνουν τον μεταβολισμό και «κλέβουν» τη λάμψη και τη φρεσκάδα από το δέρμα μας.